دولت يار (نقد و بررسى كتاب آخرت و خدا، هدف بعثت انبياء) - حامدنيا، رسول - الصفحة ٨٠

مانند اين جمله حضرت كه خطاب به مالك‌اشتر مى‌فرمايد: «

فانك فوقهم وَ والى الامر عليك فوقك، واللّه فوق من ولاك‌

».[١]

در جايى ديگر درباره وظايف «والى» و رهبر جامعه مى‌فرمايد: «

فان فى الناس عيوبا الوالى احق مِن سترها فلا تكشفن‌

».[٢]

امام‌باقر (ع) مى‌فرمايد: «

بُنِىَ‌الْاسْلامُ عَلى خَمْسَةِ اشْياءٍ عَلَى‌الصَّلاةِ وَالزَّكاةِ وَالْحَجِّ وَالصَّوْمِ وَالولايَةِ

؛ اسلام بر پنج چيز بنا شده: نماز، زكات، حج، روزه، ولايت.»[٣]

وقتى زراره مى‌پرسد كه كدام افضل است؟ مى‌فرمايد: «

الْوَلايَةُ افْضَلُ لَأَنَّها مِفْتاحُهُنَّ وَ الوالى هُوَ الدَّليلُ عَلَيْهِنَّ؛

ولايت بهترين آنهاست چرا كه كليد آنها محسوب مى‌شود و والى كسى است كه به سوى آنها راهنمايى مى‌كند.»[٤]

در اينجا نيز ولايت به معناى سرپرستى و اداره و رهبرى جامعه است.

سرّ برترى «ولايت» به معناى سرپرستى، آن است كه ولايت كليد ساير فروع شمرده شده است.[٥]

٧) گونه‌هاى ولايت‌

دو گونه «ولايت» در قرآن بيان شده كه يكى از آنها حق و ديگرى باطل است؛ يكى ولايت خداوند كه ولايت حقيقى شمرده شده است چنان كه قرآن‌كريم مى‌فرمايد: «اللّهُ وَلِىُ‌الَّذينَ امَنُوا يُخْرِجُهُمْ مِن‌الضُّلُمات الَى النُّورِ»[٦]

در مقابل ولايت خداوند، ولايت طاغوت است كه باطل شمرده شده، چنان‌كه مى‌فرمايد: «وَ الَّذينَ كَفَرُوا اوْلِياؤُهُمْ الطّاغُوتُ يُخْرِجُونَهُمْ مِن النُّورِ الَى الظُّلُماتٍ»[٧]

[١] - نهج البلاغه، نامه شماره ٥٣.

[٢] - همان.

[٣] - وسايل الشيعه، ج ١، ص ٤٠ و اصول كافى، ج ١، ص ٤٦٢.

[٤] - وسايل الشيعه، همان.

[٥] - جوادى‌آملى، كتاب نقد، شماره ٢ و ٣، ص ٤٢٠.

[٦] - سوره بقره، آيه ٢٥٧.

[٧] - همان.