خواجه نصيرالدين طوسى (٥٩٧- ٦٧٢ ق)، علّامه حلّى، ابن‌ميثم بحرانى (٦٣٦- ٦٩٩ ق)، ابن‌خلدون (٨٠٨ ق)، فاضل مقداد سيورى (٨٢٨ ق)، طبرسى‌نورى (١٢٥٤- ١٣٢٠)، ملاصدرا (١٠٥٠ ق)، علّامه طباطبائى (١٣٢١- ١٤٠٢ ق) و امام خمينى (١٢٨١- ١٣٦٨ ش)، از افرادى هستند كه چنين نظريه‌اى را مطرح كرده‌اند.

نظريات متفكران اسلامى را بيشتر در بحث فلسفه بعثت و دين مى‌توان جستجو كرد.

علّامه حلّى در بررسى وظيفه دين و پيامبران، علاوه بر اينكه بيان عبادات و امور مربوط به آخرت را وظيفه انبيا مى‌داند، رسيدگى و بيان بسيارى از امور دنيوى را نيز وظيفه دين و پيامبران بيان مى‌كند: «از فوايد بعثت انبيا حفظ نوع انسان از تباهى است و اينكه غير از قوانين عبادى و آخرتى قوانين عادله براى معيشت دنيا جعل كنند، مانند احكام معاملات، نكاح، طلاق، شهادات و امثال آن».[١]

خواجه‌نصير نيز در بيان وظايف پيامبران، علاوه بر بيان عقايد و اخلاق، رسيدگى به امور سياسى را نيز وظيفه دين و پيامبران مى‌شمارد.[٢]

ابن ميثم بحرانى در كتاب «قواعد المرام»، نبى را چنين تعريف مى‌كند:

«نبى، انسانى است كه از آسمان براى اصلاح بشر، از جهت زندگى دنيوى و اخروى، مأموريت يافته است».[٣]

طبرسى‌نورى نيز در كتاب «كفايه‌الموحدين»، نبى را انسان كاملى مى‌داند كه‌براى بيان طريق ثواب‌امور معاد و معاش، مأموريت يافته‌است.[٤]

ابن خلدون در «مقدمه» خود چنين بيان مى‌كند: «خداى تبارك و تعالى‌

[١] - حلّى، كشف‌المراد فى شرح تجريدالاعتقاد، ص ٤٨٤.

[٢] - طوسى، تلخيص‌المحصل، ص ٣٦١.

[٣] - ابن‌ميثم بحرانى، قواعد المرام، ص ١١٢.

[٤] - طبرسى نورى، كفاية الموحدين، باب ٣، فصل اوّل، ص ٥٠٩.