علوم و معارف قرآن و حدیث

علوم و معارف قرآن و حدیث - علوم و معارف قرآن و حدیث - الصفحة ١٠٥

موفّق برخي از مراحل اين طرح، نشانِ نتيجه‌بخش بودن آن و نويد دهنده موفّقيت مراحل ديگر، در صورت اجرا، خواهد بود؛ اِن‌شاء‌الله! آشنايي با برخي از پشتوانه‌هاي نظري و مسير عملياتي طرح، راه را براي اجراي آن در مراکز ديگر، باز مي‌کند.

١. تبيين موضوع

رشته علوم حديث و مشابهات آن[٢٤١] در دانشگاه‌ها، با در نظر گرفتن سطحي مشترک از نيازهاي مراکز علمي و جامعه، طراحي و ابلاغ شده است. اين رشته‌ها نمي‌توانند و يا ماموريت ندارند تا پاسخ‌گوي نيازهاي ويژه در مراکز علمي باشند. ازاين‌رو مراکز علمي، عهده‌دار شناسايي نيازهاي ويژه خود و طراحي و تدوين طرح‌هايي متناسب با آن هستند. طرح حاضر با چنين زمينه‌اي شکل گرفت. موضوع نخستين اين طرح، تربيت نيرو براي پژوهشکده علوم و معارف حديث در پژوهشگاه قرآن و حديث از زيرمجموعه‌هاي مؤسسه علمي-فرهنگي دارالحديث با تأکيد بر «دانشنامه معارف قرآن و حديث» بود. اين طرح با در نظر گرفتن وظايف و اختيارات گروه منابع حديثي و آموزش‌هاي کارگاهي، تهيه و در همين محدوده، اجرا شد. براي طراحي اين طرح، وظايف و اختيارات گروه‌هاي ديگر پژوهشکده، روش‌نامه‌ها و آيين‌نامه‌هاي ديگر و ساير روندهاي موجود مطالعه شد تا هم‌پوشاني مجموعه مقرّرات تأمين شده و از تعارض اجزاي طرح با مصوّبات ديگر و نيز ارائه طرح موازي، پيش‌گيري شود. نگاشته حاضر با حذف برخي از ويژگي‌هاي مختص پژوهشکده علوم و معارف حديث طرّاحي شد تا بتواند پاسخ‌گوي تربيت نيرو براي کتاب‌ها و دانشنامه‌هاي مشابه در خارج از دارالحديث باشد.

عنوان دوره، داراي قيد «تخصّصي» است. «تخصّصي» بودن اين دوره، داراي دو سطح است: نخست اينکه دوره ياد شده، به حوزه فعاليت‌هاي علميِ حديثي مربوط مي‌شود که از اين جهت با حوزه‌هاي ديگري همچون ادبيات، تاريخ و... متمايز است؛ سطح فراتر «تخصّصي» بودن اين دوره با ارائه اطلاعات و روش‌هايي که در رشته‌هاي مرسوم حديثي، مطرح نمي‌شود، مرتبط است؛ مثلا: روش يافتن حديث در موضوعات مختلف، معيارها و شيوه‌هاي چينش احاديث و چگونگي پالايش و قوام‌بخشي به متن، بخشي از نوآوري‌هاي اين دوره نسبت به