انتظار بشر از دين - جوادی آملی، عبدالله - الصفحة ٦٥ - انواع ارتباطات انسان

و جهول، قتور، عجول، هلوع، جزوع، منوع و شحيح و... است.

قرآن در آياتي انسان را ستايش کرده است؛ مانند: و لقد کرّمنا بني ادم و حملناهم في البرّ و البحر و رزقناهم من الطّيبات و فضّلناهم علي کثير ممّن خلقنا تفضيلاً؛ ١ به راستي، ما فرزندان آدم را گرامي داشتيم و آنان را در خشکي و دريا بر مرکب ها نشانديم و از چيزهاي پاکيزه به ايشان روزي داديم و آن ها را بر بسياري از آفريده هاي خود برتري داديم؛ فأقِم وجهک للدّين حنيفاً فِطرت الله اّلتي فَطر الناس عليها؛ ٢ پس، روي خود را با گرايش تمام به حق، به سوي اين دين کن؛ با همان سرشتي که خدا مردم را بر آن سرشته است؛ و نفس و ما سوّيها - فألهمها فجورها و تقويها؛ ٣ در جان انسان، بسياري از معارف و فضايل جاسازي شده است و روح آدمي با الهام الهي از زيبايي تقوا و زشتي فجور آگاه است؛ و و إنّا عرضنا الامة علي السّموات و الارض و الجبال فأبين أن يحملنها و أشفقـْن منها و حملها الانسان...؛ ٤ ما امانت الهي را بر آسمان ها و زمين وکوه ها عرضه کرديم، پس آن ها از برداشتن آن سر باز زدند و از حمل آن هراسناک شدند؛ ولي انسان آن را برداشت؛ و نيز آيات فراوان ديگري که پيام آن ها تکريم و اعتلاي وجودي انسان است.

در برابر اين آيات، آيات ديگري است که خداوند در آن ها انسان را نکوهش کرده است؛ مانند: انّه کان ظلوماً جهولاً؛ ٥ راستي، انسان ستمگري نادان بود؛ إنّ الانسان خلق هلوعاً - إذا مسّه الشّرّ جزوعاً - و إذا مسّه الخير منوعاً؛ ٦ به راستي که