انتظار بشر از دين - جوادی آملی، عبدالله - الصفحة ٢١٩ - اقسام توسعه
٥ - اسلام، سرآمد مکتب هاست: ¦«الاسلام يعلو ولايعلي عليه»¦ ١ از اين رو، امت اسلامي موظف است در توسعه فرهنگي، بعد از فراگيري مبادي تعليم، ملّت هاي ديگر را از ره آورد وحي الهي با خبر کنند و جهاني را از نوآوري هاي قرآن و عترت که آخرين پيام را براي بشريت آورده اند، آگاه گردانند. و اين، اصل حاکم بر تمام ابعاد توسعه است.
توسعه سياسي و اجتماعي
دين اسلام، دين جهاني است و دين جهاني مي گويد: با کساني که با دين مخالفت و محاربتي ندارند، مي توانيد زندگي مسالمت آميز داشته باشيد: لاينهاکم الله عن الّذين لم يقاتلوکم في الدّين و لم يخرجوکم من ديارکم أن تبرّوهم و تقسطوا إليهم إنّ الله يحبّ المقسطين؛ ٢ خدا نهي نمي کند که شما با کساني که در صدد محاربه و براندازي نظام اسلامي يا در فکر تضعيف يا تبعيد شما نيستند، زندگي مسالمت آميز داشته باشيد.
بنابراين، با کسي که شاک متفحّص است و هنوز دين براي او روشن نشده است، مي توان بر اساس قسط و عدل رابطه برقرار کرد؛ البته اگر کسي سدّ راه و خار مسير بود، و موجب صدّ و سد راه الهي شد، حساب جدايي دارد.
اقسام توسعه
توسعه بر دو قسم است: مذموم و ممدوح. توسعه مذموم، مانند اسراف و اتراف و رفاه زدگي و مانند آن است؛ زيرا قرآن همه اين ها را مذموم مي داند و مسرفين و مترفين و مرفّهين را نکوهش کرده است و کساني را که فقط به فکر توسعه
١. بحار الانوار، ج٣٩، ص٤٧.
[٢] سوره ممتحنه، آيه ٨.