حج در آینه عرفان - حسین انصاریان - الصفحة ١٧٨ - مقام امامت ابراهيم (عليه السلام)
آن پيشواي موحدان، حجت بر بندگانش تمام باشد، چنان كه كلمات را بر خود ابراهيم تمام كرد و چنين ساختمان بي آلايشي بر بسيط خاك براي ابد برپا نمي شود و خطوط عالي بندگي را نشان نمي دهد، مگر به دستور و عنايت مقام بلند ربوبي.
( وَعَهِدْنَا إِلَي إِبْرَاهِيمَ وَإِسْمَاعِيلَ )[١].
و به ابراهيم و اسماعيل سفارش كرديم.
چون ابراهيم و اسماعيل حريم فكر و نفس خود را از آلودگي هاي دنياي غبارآلود آن روز و از شرك و اوهام و گناه و پليدي ها پاك و بركنار داشتند و توحيد خالص بر آنان تجلي كرد، اين تجلي همان عهدي بود كه خود به آن محقق شدند و با همين عهد بايد حريم خانه اي كه به دستور او برپا كرده بودند از هر آلودگي و آثار شرك پاك نگهدارند و نظامات آن، خالص براي خدا و تطهير نفوس باشد.
چنان كه هر راه و روشي كه به مطلوب برساند، عهد محققي مي شود كه بايد شخص سالك هميشه همان راه را در پيش بگيرد و ديگران را نيز بر آن بدارند و موانع را از راه راهروان بردارد.
چون اين خانه مضاف و منسوب به ذات مقدس الهي (بيتي) و مناسك آن ظهور و تمثل همان روشي است كه ابراهيم و در پي او اسماعيل پيش گرفتند، تطهير آن از آلودگي شرك و پليدي ها و انصراف از غير حق، اولين شرط طريق و طريق پيما است.
تطهير خانه خدا و مناسك آن از هر چه ذهن را از توحيد منصرف
[١] بقره (٢) : ١٢٥.