حج در آینه عرفان - حسین انصاریان - الصفحة ١٢٤ - تواضع

حسن اخلاق

پنجم : اين كه بايد در اين سفر به طور جدي حسنات اخلاقي را به كار برده و در مقام تواضع و فروتني نسبت به رفيق و حمله دار و ساير
مردم باشد و از لغو و ناسزا و درشت گويي و ناملايم در حذر باشد، كه حسن خلق تنها در اين نيست كه از آزار برادر مسلمان و مؤمن اجتناب نمايد، و بالاتر اين كه در برابر اذيت غير، خفض جناح كند و به ياد
آن حديث پرقيمت قدسي باشد كه فرمود : رضاي خود را در جفاي مخلوق پنهان كرده ام، هر كه در صدد رضاجويي من است بايد آزار غير را
متحمل شود.

اعمال حسنه

ششم : اين كه نه تنها قصد حج كند و بس، بلكه در اين سفر بايد چندين مرحله را قصد داشته باشد از قبيل زيارت قبور مطهره شهدا و اوليا و سعي در حوايج مؤمنان و تعليم و تعلّم احكام دينيه و ترويج مذهب اثناعشريه و تعظيم شعائر اللّه و امر به معروف و نهي از منكر و غير ذلك.

تواضع

هفتم : اسباب تجمل و تكبر براي خود فراهم نياورد، بلكه شكسته دل و غبارآلود رو به حريم حضرت اللّه رود، چنان كه در باب احرام به آن اشاره شد.

قيمت انسان در اين سفر به شكسته دلي و غبارآلودي اوست، در اين حريم فقط مهمان متواضع همراه با دل خاشع راه دارد و بس، متكبر را