فرهنگ قرآن - امامی، عبدالنبی - الصفحة ٦٦٨ - ک- معنا و مفهوم یازدهم حکمت
٢. اینکه شب و روز، خورشید، ماه و ستارگان به امر خدای متعال مسخّر شما شدهاند، در آن آیاتی است برای آنها که اهل تعقّل هستند: «وَ سَخَّرَ لَکُمُ اللَّیْلَ وَ النَّهارَ وَ الشَّمْسَ وَ الْقَمَرَ وَ النُّجُومُ مُسَخَّراتٌ بِأَمْرِهِ إِنَّ فِی ذلِکَ لَآیاتٍ لِقَوْمٍ یَعْقِلُونَ.» [١] ک- معنا و مفهوم یازدهم حکمت
یکی از معانی و مفاهیم حکمت، علم به نحوه انجام اعمال دینی و دنیوی است
که توأم با خشیت از خدای تعالی باشد: «هُوَ الَّذِی بَعَثَ فِی
الْأُمِّیِّینَ رَسُولًا مِنْهُمْ یَتْلُوا عَلَیْهِمْ آیاتِهِ وَ
یُزَکِّیهِمْ وَ یُعَلِّمُهُمُ الْکِتابَ وَ الْحِکْمَةَ وَ إِنْ کانُوا
مِنْ قَبْلُ لَفِی ضَلالٍ مُبِینٍ.» [٢]؛ یعنی او (خدای تعالی) آن کسی است
که از درس نخواندهها پیامبری را از آنان مبعوث گردانید تا برایشان آیات
او را بخواند و ایشان را از آلودگیها پاک نماید و قرآن و علم به انجام
اعمال دین و دنیا را که سبب خشیت از خدای متعال میگردد، به آنان بیاموزد.
١.
خشیت از خدا، ناشی از هدایت، نشانه علم علما، مایه تأثیر انذار و سبب
رضایت خدای تعالی است: «فَاللَّهُ أَحَقُّ أَنْ تَخْشَوْهُ إِنْ کُنْتُمْ
مُؤْمِنِینَ.» [٣]: اگر مؤمن هستید، پس خدای تعالی سزاوارتر است که از او
خشیت داشته باشید.
٢. «وَ أَهْدِیَکَ إِلی رَبِّکَ فَتَخْشی » [٤]: و تو را بهسوی پروردگارت هدایت میکنم تا تو خشیت پیدا کنی.
٣.
«إِنَّما یَخْشَی اللَّهَ مِنْ عِبادِهِ الْعُلَماءُ.» [٥]: البته، از بین
بندگان خدا، آنان که عالم هستند، از خدای متعال خشیت دارند.
٤.
«إِنَّما تُنْذِرُ الَّذِینَ یَخْشَوْنَ رَبَّهُمْ بِالْغَیْبِ وَ أَقامُوا
الصَّلاةَ»، [٦] «إِنَّما تُنْذِرُ مَنِ اتَّبَعَ الذِّکْرَ وَ خَشِیَ
الرَّحْمنَ بِالْغَیْبِ.» [٧]؛ یعنی البته، تو آن کسانی را که از پروردگار
رحمان در غیب و پنهان خشیت دارند، و نماز را اقامه کرده و از قرآن پیروی
میکنند، انذار کن.
[١]. نحل/ ١٢.
[٢]. جمعه/ ٢.
[٣]. توبه/ ١٣.
[٤]. نازعات/ ١٩.
[٥]. فاطر/ ٢٨.
[٦]. فاطر/ ١٨.
[٧]. یس/ ١١.