فرهنگ قرآن - امامی، عبدالنبی - الصفحة ١٨٤ - ٢ ٢ ب- وجوه افتراق
«کُونُوا قَوَّامِینَ بِالْقِسْطِ شُهَداءَ لِلَّهِ»، نساء: ١٣٥، «کُونُوا قَوَّامِینَ لِلَّهِ شُهَداءَ بِالْقِسْطِ»، مائده: ٨.
٣. هر دو آیه اعلام میدارد: خدای متعال نسبت به آنچه شما انجام میدهید، بسیار آگاه است: «فَإِنَّ اللَّهَ کانَ بِما تَعْمَلُونَ خَبِیراً»، نساء: ١٣٥، «إِنَّ اللَّهَ خَبِیرٌ بِما تَعْمَلُونَ»، مائده: ٨. ٢. ٢. ب- وجوه افتراق
١. در آیه نساء، مشهود له خود شخص، یا والدین و یا خویشاوندان نزدیک
اویند و در آیه مائده مشهود له گروههای دیگرند: «وَ لَوْ عَلی
أَنْفُسِکُمْ أَوِ الْوالِدَیْنِ وَ الْأَقْرَبِینَ»، نساء: ١٣٥، «شُهَداءَ
بِالْقِسْطِ وَ لا یَجْرِمَنَّکُمْ شَنَآنُ قَوْمٍ عَلی أَلَّا
تَعْدِلُوا»، مائده: ٨.
٢. در آیه نساء، عامل بیعدالتی در شهادت،
(رذیله) هوا و هوس است، و در آیه مائده، سبب بیعدالتی در شهادت، (رذیله)
بغض و کینه است: «فَلا تَتَّبِعُوا الْهَوی أَنْ تَعْدِلُوا»، ١٣٥: نساء،
«شُهَداءَ بِالْقِسْطِ وَ لا یَجْرِمَنَّکُمْ شَنَآنُ قَوْمٍ عَلی أَلَّا
تَعْدِلُوا»، آیه ٨: مائده.
٣. در آیه نساء برای عدم متابعت از هوا و
هوس در امر شهادت باید توجه کرد که کسی را که میخواهیم در شهادت رجحان
دهیم، خدا است، و در آیه مائده، برای عدم مداخله بغض و کینه در شهادت دادن،
امر شده به اینکه عادل باشیم، که چنین کاری به تقوا نزدیکتر است:
«کُونُوا قَوَّامِینَ بِالْقِسْطِ شُهَداءَ لِلَّهِ وَ لَوْ عَلی
أَنْفُسِکُمْ أَوِ الْوالِدَیْنِ وَ الْأَقْرَبِینَ إِنْ یَکُنْ غَنِیًّا
أَوْ فَقِیراً فَاللَّهُ أَوْلی بِهِما فَلا تَتَّبِعُوا الْهَوی أَنْ
تَعْدِلُوا»، نساء: ١٣٥، «کُونُوا قَوَّامِینَ لِلَّهِ شُهَداءَ
بِالْقِسْطِ وَ لا یَجْرِمَنَّکُمْ شَنَآنُ قَوْمٍ عَلی أَلَّا تَعْدِلُوا
اعْدِلُوا هُوَ أَقْرَبُ لِلتَّقْوی ، مائده: ٨.
خدایا! عدل از صفاتی
است که عین ذات توست، و وسعت نعم تو به خاطر فضل بیکرانت بر همه بندگان
گسترده است؛ این است که تو را به فضل بیکرانت سوگند میدهیم که بهرهای از
عدلت را نصیب ما گردانی و نیز ما را موفق به اعتدال و رعایت عدل و قسط در
اعمالمان نمایی، و در محاسبه اعمال هم با فضلت با ما رفتار کنی.
آمین، یا رب العالمین!