فرهنگ قرآن - امامی، عبد‌النبی - الصفحة ١٠٧ - ٦ معنا و مفهوم ششم اخاء

«قالَ یا وَیْلَتی أَ عَجَزْتُ أَنْ أَکُونَ مِثْلَ هذَا الْغُرابِ»، [١] و البتّه، این‌که بدون تأمّل و تفکّر توأم با تقوا و براساس وسوسه‌های نفسانی نشأت یافته از رذایل اخلاقی، به بررسی مشکلی بپردازند؛ همچنان که قابیل این‌چنین کرد، عاقبتی به‌جز ندامت و پشیمانی نخواهد داشت: «فَطَوَّعَتْ لَهُ نَفْسُهُ قَتْلَ أَخِیهِ فَقَتَلَهُ»، [٢] «فَأَصْبَحَ مِنَ النَّادِمِینَ.» [٣] ٤. معنا و مفهوم چهارم اخاء

اخاء در این معنا و مفهوم، برادری برادران متّقی، صابر و نیکوکاری که حق تعالی آنان را برگزیده و به راه راست هدایت می‌کند: «قالَ أَنَا یُوسُفُ وَ هذا أَخِی قَدْ مَنَّ اللَّهُ عَلَیْنا إِنَّهُ مَنْ یَتَّقِ وَ یَصْبِرْ فَإِنَّ اللَّهَ لا یُضِیعُ أَجْرَ الْمُحْسِنِینَ»، [٤] «وَ مِنْ آبائِهِمْ وَ ذُرِّیَّاتِهِمْ وَ إِخْوانِهِمْ وَ اجْتَبَیْناهُمْ وَ هَدَیْناهُمْ إِلی صِراطٍ مُسْتَقِیمٍ.» [٥]

٥. معنا و مفهوم پنجم اخاء

اخاء در این معنا و مفهوم، برادری برادران شیاطین با مشرکان است که آنان را در جهل نسبت به اعتقاد فاسد کمک می‌کنند. پس از آن، (در این نوع کمک) کوتاهی نمی‌کنند: «وَ إِخْوانُهُمْ یَمُدُّونَهُمْ فِی الغَیِّ ثُمَّ لا یُقْصِرُونَ.» [٦]

٦. معنا و مفهوم ششم اخاء

اخاء در این معنا و مفهوم، برادری منصرف کنندگان از جهاد در راه خدا است. آنان کسانی‌اند که به برادرانشان می‌گویند: به سوی ما بیایید (و از جنگ کناره‌گیری کنید) و خودشان هم به جنگ نمی‌پردازند مگر اندکی (به ضرورت یا از روی اکراه و یا از روی ریا) و البته، خدای متعال می‌داند: «قَدْ یَعْلَمُ اللَّهُ الْمُعَوِّقِینَ مِنْکُمْ وَ الْقائِلِینَ لِإِخْوانِهِمْ هَلُمَّ إِلَیْنا وَ لا یَأْتُونَ الْبَأْسَ إِلَّا قَلِیلًا.» [٧]

---

[١]. همان/ ٣١.
[٢]. همان/ ٣٠.
[٣]. همان/ ٣١.
[٤]. یوسف/ ٩٠.
[٥]. انعام/ ٨٧.
[٦]. اعراف/ ٢٠٢.
[٧]. احزاب/ ١٨.