تفسير نمونه ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٦٩ - تفسير او را بگيريد و زنجيرش كنيد!
تكان خوردن و لرزش گرفته شده، زيرا حلقههاى زنجير مىلرزند و تكان مىخورند.
تعبير به" هفتاد ذراع" ممكن است از باب" تكثير" باشد، زيرا عدد هفتاد از اعدادى است كه غالبا براى كثرت به كار مىرود، و نيز ممكن است كه منظور همان عدد هفتاد باشد، به هر حال چنان زنجيرى را آن چنان اطراف مجرمان مىپيچند كه سرتاپاى آنها را فرا مىگيرد.
بعضى از مفسران گفتهاند اين زنجيرهاى طولانى براى يك فرد نيست، بلكه هر گروه را به يك زنجير مىبندند، ذكر اين مجازات بعد از ذكر غل و زنجير در آيات گذشته تناسب بيشترى با همين معنى دارد.
" ذراع" به معنى" فاصله آرنج تا نوك انگشتان" است (در حدود نيم متر) كه واحد طول نزد عرب بوده، و يك مقياس طبيعى است، ولى بعضى گفتهاند كه اين ذراع غير از ذراع معمول است به طورى كه هر ذراع از آن فاصلههاى عظيمى را دربر مىگيرد، و همه دوزخيان را به آن زنجير مىبندند.
بار ديگر تكرار مىكنيم كه مسائل مربوط به قيامت را با زبان ما ساكنان دنيا نمىتوان كاملا بيان كرد و آنچه در آيات و روايات آمده تنها شبحى از آن را ترسيم مىكند.
تعبير به" ثم" در اين آيه نشان مىدهد كه بعد از ورود به جهنم در زنجير هفتاد ذراعى گرفتار مىشود، و اين مجازات جديدى است براى آنها، اين احتمال نيز وجود دارد كه همه اين زنجيرهاى فردى و جمعى قبل از ورود در جهنم است، و" ثم" به اصطلاح براى تاخير در ذكر است.