تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٦٠ - تفسير نشانههاى ديگرى از منافقان

را دارند، كبر و غرور به آنان اجازه نمى‌دهد كه در مقام جبران برآيند، نمونه بارز اين مطلب، همان عبد اللَّه بن أبى بود كه ماجراى عجيب او را در شان نزول خوانديم، هنگامى كه آن سخن بسيار زشت و ناروا را در باره پيامبر ص و مؤمنان مهاجر گفت: كه وقتى به مدينه بازگرديم عزيزان ذليلان را بيرون خواهند كرد، و آيات قرآن نازل شد و سخت او را نكوهش نمود به او پيشنهاد كردند كه نزد رسول خدا ص بيايد تا براى او از درگاه خداوند آمرزش بطلبد سخن نارواى ديگرى گفت كه حاصلش اين بود: گفتيد: ايمان بياورم، آوردم، گفتيد زكات بده، دادم، چيزى نمانده كه بگوئيد براى محمد ص سجده كن! روشن است كه روح اسلام، تسليم در برابر حق است و كبر و غرور، هميشه مانع اين تسليم است، به همين دليل يكى از نشانه‌هاى منافقان، بلكه يكى از انگيزه‌هاى نفاق را همين خودخواهى و خود برتربينى و غرور مى‌توان شمرد.

" لوو" از ماده" لى" در اصل به معنى" تابيدن طناب" است، و به همين مناسبت به معنى برگرداندن سر و يا تكان دادن سر، نيز آمده است.

يصدون چنان كه قبلا نيز گفتيم در دو معنى به كار مى‌رود:" منع كردن" و" اعراض نمودن" بد و مناسب آيه مورد بحث، معنى دوم، و مناسب آيه گذشته، معنى اول است.

*** در آيه بعد براى رفع هر گونه ابهام در اين زمينه، مى‌افزايد:" به فرض كه آنها نزد تو بيايند و براى آنها استغفار كنى، زمينه آمرزش در آنها وجود ندارد بنا بر اين" تفاوتى نمى‌كند كه براى آنها استغفار كنى يا نكنى، هرگز خداوند آنها را نمى‌بخشد"! (سَواءٌ عَلَيْهِمْ أَسْتَغْفَرْتَ لَهُمْ أَمْ لَمْ تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ لَنْ يَغْفِرَ اللَّهُ لَهُمْ‌).