تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٥٦ - تفسير اى اهل محشر! نامه اعمال مرا بخوانيد

نه تنها اعمال مخفيانه انسانها كه صفات و روحيات و خلقيات و نيتها همه برملا مى‌گردد، و اين حادثه‌اى است عظيم، و به گفته بعضى از مفسران: عظيمتر از متلاشى شدن كوه‌ها و شكافتن كرات آسمان! روز رسوايى بزرگ بدكاران و سربلندى بى‌نظير مؤمنان، روزى است كه انسان عريان از نظر اعمال و اسرار درون در آن صحنه ظاهر مى‌شود آرى آن روز هيچ چيز از وجود ما پنهان نمى‌ماند.

و نيز ممكن است اشاره به احاطه علمى خداوند بر همه چيز در آن روز باشد، ولى تفسير اول مناسبتر است.

*** و لذا به دنبال آن مى‌گويد:" اما كسى كه نامه اعمالش به دست راست او داده شده از فرط خوشحالى فرياد مى‌زند كه بيائيد و بگيريد نامه اعمال مرا و بخوانيد" (فَأَمَّا مَنْ أُوتِيَ كِتابَهُ بِيَمِينِهِ فَيَقُولُ هاؤُمُ اقْرَؤُا كِتابِيَهْ‌) [١] گويى از خوشحالى در پوست نمى‌گنجد و از اينهمه نعمت و توفيق و هدايتى كه خدا به او داده تمام ذرات وجودش شاكر است و فرياد" الْحَمْدُ لِلَّهِ‌" سرمى‌دهد.

*** سپس بزرگترين افتخار خود را در اين كلمه خلاصه كرده، مى‌گويد:

---

[١]" هاؤم" به گفته ارباب لغت به معنى" بگيريد" مى‌باشد، اگر مخاطب جمع مردان باشد" هاؤم" گفته مى‌شود، و اگر جمع زنان" هاؤن" و اگر مفرد مذكر باشد" هاء" (به فتح" و اگر مفرد مؤنث باشد" هاء" (به كسر) و براى تثنيه" هاؤما" گفته مى‌شود، راغب در مفردات مى‌گويد:" هاء" در معنى گرفتن به كار مى‌رود، و" هات" در معنى دادن.