سیری در سیره ائمه اطهار - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٥٣
ان الذین تزعم تلک الحرکة هو حفید علی بن ابی طالب المسمی بالامام
الصادق . میگوید : ما نباید فراموش کنیم که آن کسی که این حرکت فکری را
در دنیای اسلام رهبری کرد نواده علی بن ابی طالب است ، همان که به نام
امام صادق معروف است و هو رجل رحب افق التفکیر و او مردی بود که افق
فکرش بسیار باز بود بعید اغوار العقل عقل و فکرش بسیار عمیق و دور بود
ملم کل المام بعلوم عصره فوق العاده به علوم زمان خودش المام و توجه
داشت . بعد میگوید : و یعتبر فی الواقع هو اول من اسس المدارس
الفلسفیة المشهورش فی الاسلام و در حقیقت اول کسی که مدارس عقلی [١] را
در دنیای اسلام تاسیس کرد او بود . ولم یکن یحضر حلقته العلمیة اولئک
الذین اصبحوا مؤسسی المذاهب الفقهیة فحسب بل کان یحضرها طلاب الفلسفة و
المتفلسفون من انحاء الواسعة . میگوید : شاگردانش تنها فقهای بزرگ مثل
ابوحنیفه نبودند ، طلاب علوم عقلی هم بودند .
سخن احمد زکی صالح
در کتاب " الامام الصادق " آقای مظفر ، از احمد زکی صالح - که از معاصرین است - در مجله " الرسالة المصریه " نقل میکند که نشاط علمی شیعه از تمام فرقه های اسلامی بیشتر بود . ( میخواهم بگویم که معاصرین هم تا چه حد اعتراف میکنند ) . این خودش یک مسئلهای است . ایرانیها این را به حساب خودشان میگذارند ،[١] عرض کردم اینها وقتی میگویند فلسفی مقصودشان بحثهای فکری و تعقلی است ، در مقابل محدثین که [ موضوع کارشان ] فقط منقولات بود و روایت میگفتند .