است که حضرت مردم را دعوت به جهاد کرد و بعد از اصحاب با وفایش که‌ در صفین کشته شدند یاد کرد و فرمود : « این اخوانی الذین رکبوا الطریق و مضوا علی الحق ، این عمار ؟ و این ابن التیهان ؟ و این ذوالشهادتین ؟ » [١] و بعد گریست ، این خطابه را در نماز جمعه خواند ، مردم را دعوت کرد که حرکت کنند ، ونوشته‌اند هنوز جمعه دیگر نرسیده بود که ضربت خورد و شهید شد . امام حسن هم در ابتدا تصمیم به جنگیدن با معاویه داشت ، ولی‌ آنچه که از اصحابش ظهور و بروز کرد از عدم آمادگی و اختلافات داخلی ، تصمیم امام حسن را از جنگ منصرف به صلح کرد ، یعنی امام حسن دید این‌ جنگیدن یک جنگیدن افتضاح آمیزی است ، با این مردم جنگیدن ، افتضاح و رسوایی است . در " ساباط " اصحاب خودش آمدند با نیزه به پای او زدند .
یکی از امتیازات بزرگ جریان امام حسین این است که امام حسین یک‌ هسته نیرومند ایمانی به وجود آورد که اینها در مقابل هر چه شداید بود مقاومت کردند . تاریخ نمی‌نویسد که یک نفر از اینها به لشکر دشمن رفته‌ باشد ، ولی تاریخ می‌نویسد که عده زیادی از لشکر دشمن در همان وقایع‌ عاشورا به اینها ملحق شدند ، یعنی در اصحاب امام حسین کسی نبود که ضعف‌ نشان دهد مگر یک نفر ( یا دو نفر ) به نام ضحاک بن عبدالله مشرقی که از اول آمد به امام حسین گفت من با شما می‌آیم ولی یک شرطی با شما دارم و آن این است که تا وقتی که احتمال بدهم وجود من به حال شما مفید است‌

[١] نهج البلاغه ، خطبه . ١٨٢