استفتاءات جديد - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٦٠٣ - كالبدشكافى و تشريح

كالبدشكافى و تشريح‌

سؤال ١٧٥٠- يكى از وظايف پزشكى قانونى تشخيص و تعيين علّت تامّه مرگ امواتى مى‌باشد كه بنا به دلايلى از جمله بيم وقوع و يا وقوع جنايت، بايد علّت تامّه مرگ آنان براى محاكم قضايى روشن گردد و در اكثر موارد تشخيص و تعيين دقيق علّت فوت، فقط با كالبدشكافى مقدور مى‌باشد و با اين اقدام است كه خيلى از جنايات به وقوع پيوسته كشف گرديده و از پايمال شدن خون بناحق ريخته مقتولين جلوگيرى به عمل مى‌آيد. حال با عنايت به مطالب فوق، نظر مبارك خويش را در خصوص مسائل زير مرقوم فرماييد:

الف) با توجّه به اين كه انجام عمل كالبد شكافى راهى است براى كشف حقيقت و احقاق حقّ اولياى دم، آيا انجام اين عمل شرعاً جايز است؟

ب) بر فرض جايز بودن، آيا رضايت اولياى دم براى انجام عمل كالبد شكافى شرعاً لازم است؟ در صورتى كه شرط باشد، اگر بعضى از اولياى دم راضى و بعضى ناراضى باشند، شرعاً چه حكمى دارد؟

ج) آيا براى انجام عمل كالبد شكافى، تشخيص پزشكى قانونى مى‌تواند جواز شرعى باشد، يا علاوه بر آن درخواست مقام قضايى نيز در اين خصوص لازم است؟

د) با فرض شرط بودن رضايت اولياى دم در جواز شرعى انجام كالبدشكافى، آيا در صورت درخواست مقام قضايى بازهم رضايت اولياى دم شرط است؟

جواب: چون شارع مقدّس راضى به هدر رفتن و پايمال شدن خون مسلمان نيست، در اين گونه موارد بر حاكم شرع لازم است امر به كالبدشكافى كند تا مشكل حل شود. و در اين صورت بر متخصّص اين امر جايز بلكه واجب است اطاعت كند و در چنين فرضى بر ورثه نيز لازم است رضايت دهند.

سؤال ١٧٥١- كالبدشكافى در مرگهاى مشكوك براى تشخيص جرم چه حكمى دارد؟