استفتاءات جديد - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣١٢ - شرايط عقد نكاح

نيّت و قصد انشا و رضايت قلبى طرفين كفايت مى‌كند؟ اگر ملاك روح توافق و قصد انشاى طرفين است، در اين فرض چه لزومى به اداى الفاظ مخصوص است؟ بويژه آن كه به جاى آن الفاظ مخصوص، مى‌توان به وسيله حركات نيز از قصد و رضايت طرفين مطّلع شد.

جواب: اوّل اين كه درست است كه عقد نكاح از نظر قرارداد مانند ساير عقود است؛ ولى اجماع علماى اسلام بر اين است كه در نكاح بايد صيغه عقد خوانده شود و روايات نيز شاهد بر اعتبار صيغه است؛ بلكه در ميان عقلاى اهل عرف نيز هميشه در عقد نكاح نوعى قرارداد لفظى يا كتبى وجود داشته و دارد و اين نشان مى‌دهد كه نكاح وضعى مخصوص به خود دارد.

دوّم اين كه معروف در ميان فقها اين است كه نكاح به عبادات شبيه‌تر است تا به معاملات؛ منظور اين است كه نكاح در شرع مقدّس قيود تعبّدى زيادى دارد كه آن را شبيه به عبادات مى‌كند كه جنبه توقيفى دارد.

سؤال ٩٠٠- بعضى از سردفتران ازدواج به گمان اين كه چون لفظ «انكحت و زوّجت» گاهى بنفسه و گاهى به حروف «مِن» و «باء» متعدّى مى‌شود، در جواب «أنكحت موكّلتى فلانه من موكلك فلان» اين طور مى‌خوانند «قبلت النكاح من موكلى، و يا قبلت التزويج بموكّلى» با اين كه به آنها تذكّر داده مى‌شود كه اين عبارت غلط است و بايد گفته شود «قبلت النكاح يا قبلت التزويج لموكّلى» باز به اشتباه خود ادامه مى‌دهند. خواهشمند است مرقوم فرماييد در صورت غلط بودن چنين صيغه‌اى، آيا عقد صحيح است؟

جواب: اجراى عقد با صيغه مزبور اشكالى ندارد؛ هرچند بهتر است كه صيغه بطور صحيح‌تر، طبق موازين ادبيّات عرب خوانده شود.

شرايط عقد نكاح‌

سؤال ٩٠١- آيا زن مى‌تواند در موقع اجراى عقد نكاح با شوهر شرط كند كه امر