استفتاءات جديد - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٥٨١ - مسائل متفرّقه ديات

جواب: تفاوتى بين ديه و ارش در اين مسأله نيست و محاسبه مجموع در صورتى صحيح است كه هر دو مربوط به يك جنايت باشد.

سؤال ١٦٨٤- به دو سؤال زير پيرامون ارش پاسخ فرماييد:

الف) آيا ارش مثل ديه مهلت پرداخت دارد يا خير؟

جواب: در صورتى كه مقدار آن كم باشد، مهلت ندارد؛ امّا اگر زياد باشد اگر بيش از ثلث ديه كامله باشد، يك سوّم ارش در سال اوّل و بقيّه را اگر كمتر از ثلث است در سال دوّم مى‌پردازند.

ب) اگر ميزان آن به ثلث برسد به نصف تقليل مى‌يابد يا نه؟ و آيا اصولًا ارش همان ديه غير معيّن است و طبعاً آثار و خواصّ گوناگون آن را دارد، يا جبران صدمه و خسارتى است نظير خسارتهاى ديگر؟

جواب: ارش ديه غير معيّن است و غالب احكام آن را دارد و ارشِ مربوط به زن هرگاه به ثلث ديه كامله برسد به نصف تقليل پيدا مى‌كند.

سؤال ١٦٨٥- آيا تعيين ارش با قاضى است، يا حاكم شرع، يا كارشناس خبره و مورد وثوق (در شرايط فعلى، كارشناس پزشكى قانونى)؟

جواب: تعيين ارش با كارشناس مورد اعتماد و اهل خبره است كه تعيين كند خسارت وارد بر مجنىٌّ عليه چند درصد بوده است. و حكم نه‌ايى را قاضى صادر مى‌كند.