استفتاءات جديد - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٣٧ - ٤- خريدوفروش پول، چك، سفته و ارزهاى خارجى
صورت مغلوب شدن يك كتاب براى كتابخانه مسجد بخرد، يا مقدار معيّنى پول يا چيز ديگر به كتابخانه يا به مكان عامّ المنفعهاى بدهد چطور؟
جواب: اين برد و باختها و شرطها در هر صورت جايز نيست.
سؤال ٧٣١- اخيراً سازمان بهزيستى اوراقى به عنوان «ارمغان بهزيستى» در معرض فروش مىگذارد، در آن اوراق چند سؤال بهداشتى مطرح مىنمايد كه اگر خريدار اوراق به آنها پاسخ صحيح بدهد، به قيد قرعه جوايزى دريافت مىنمايد، در غير اين صورت وجه پرداختى به نفع دولت ضبط مىشود، بعضى بنگاههاى خصوصى نيز به همين عنوان و با توجّه به علاقه شديد جوانان به ورزش فوتبال اوراقى را در معرض فروش قرار داده و از خريداران مىخواهند كه نتيجه مسابقات بين تيمهاى ورزشى را پيشگويى نمايند، و به كسانى كه صحيحترين پاسخ را بدهند، جايزه نقدى اعطا مىكنند، از آنجا كه شرعاً شرطبندى منع گرديده، مگر در موارد خاص، آيا موارد مذكور كه اوّلى با انگيزه آموزش بهداشت و دوّمى به منظور تشويق جوانان و توجّه به ورزش و گرم نگه داشتن بازار مسابقات ورزشى صورت مىگيرد، از مصاديق «سَبْق» تلقّى مىگردد؟ يا به علّت برنده شدن بعضى و بازنده شدن ديگران از مصاديق شرطبندى حرام است؟
جواب: اينگونه كارها نوعى شرطبندى حرام است و جايز نيست؛ ولى در مواردى مثل بهزيستى اگر نيّت شركتكنندگان كمك بلاعوض به اين سازمانها بوده و نيّت شرطبندى در آن نباشد و جوايز آن صرفاً براى تشويق باشد حلال است؛ ولى ظاهراً آنچه فعلًا جريان دارد به اين صورت نيست و بسيارى از مردم به شرط جايزه شركت مىكنند.
سؤال ٧٣٢- آيا بازى بوكس جايز است؟ مسابقات فوتبال كه موجب مغلوب شدن طرف ديگر مىشود چه حكمى دارد؟ آيا تعيين جايزه از طرفين، يا گروه، يا شخص سوّمى اشكال دارد؟