استفتاءات جديد - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٢٩ - ٢- موسيقى

دهند كدام آهنگ و صوت مناسب مجالس لهو و فساد است و كدام نيست. علما و فقها نيز در اين گونه موارد به چنين عرفى رجوع مى‌كنند.

سؤال ٦٩٦- اگر موسيقى يك هنر مبتنى بر اصول و قواعد علمى و تاريخى است، آيا بهتر نيست كارِ كارشناسى تشخيص حكم آن با افراد ديندار موسيقى‌شناس قرار گيرد و مقصود از عرف، عرف مؤمنان موسيقى‌شناس باشد؟

جواب: تشخيص حكم با مجتهد است؛ ولى تشخيص موضوع مى‌تواند بر عهده كسانى كه ذكر كرديد باشد.

سؤال ٦٩٧- آيا بهتر نيست فقها، كه نه جزء عرف محسوب مى‌شوند و نه جزء كارشناسان موسيقى و نه با موضوع موسيقى آشنايى دارند، درباره مصاديق موسيقى حكم ندهند؟

جواب: بسيارى از مصاديق موسيقى حرام، طورى است كه همه كس آن را درك مى‌كند؛ آرى بعضى از مصاديق آن، خالى از اجمال و ابهام نيست كه بايد به عرف متديّن و آگاه مراجعه شود، و ممكن است فقيه در تشخيص موضوع آن آگاهى كافى نداشته باشد؛ ولى تعيين حكم با فقيه است.

سؤال ٦٩٨- موسيقى و غنا چه تغيير و تحوّل روحى و نفسانى در انسان مى‌گذارد؟

جواب: غالباً سبب بيگانگى از خدا و تحريك شهوات و آلودگى به مفاسد ديگر است؛ ولى حكم تابع اين امور نيست، همان‌گونه كه حرمت شراب، تابع مست شدن نيست.

سؤال ٦٩٩- برخى، حالت طرب را تشبيه به حالت مستى كرده‌اند. چه دليلى بر اين تشبيه وجود دارد؟ آيا چنين حالتى را تا كنون كسى ديده است؟

جواب: از اين كه بسيارى از انواع غنا مانند موادّ مخدّر عمل مى‌كند جاى شك نيست، منتها در اينجا تخدير از طريق گوش حاصل مى‌شود.

سؤال ٧٠٠- موسيقى در صدر اسلام چه ويژگيهايى داشته است كه به محض سؤال‌