استفتاءات جديد - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٤٥ - مسائل متفرّقه نماز

جواب: ضرر نمى‌رساند.

سؤال ٤١٣- مدّت شش ماه است كه مرد چهل‌ساله بى‌سوادى كه داراى همسر و هفت فرزند مى‌باشد را به عنوان خادم به مسجدى آورده‌اند؛ اكنون معلوم شده كه نماز بلد نيست و براى يادگرفتن و انجام آن رغبتى نشان نمى‌دهد، و هيأت امنا قصد اخراج او را دارند؛ ولى از آنجا كه با اخراج او و قطع درآمدش، قطعاً اهل و عيال و فرزندانش دچار مضيقه شديد مالى خواهند شد، و در اجتماع سرگردان مى‌شوند، و به گدايى خواهند افتاد، آيا به علّت بى‌نمازى و بى‌مبالاتى‌هاى دينى، او را اخراج كنيم؟ يا به خاطر اطفال صغار كه ممكن است در آينده افرادى نمازخوان و متديّن شوند او را نگهداريم؟

جواب: بهتر اين است كه او را از طرق مختلف، چه از طريق نصيحت و يا تهديد به اخراج، تدريجاً وادار به انجام فرايض دينى كنيد؛ حتّى به او قول بدهيد كه اگر در اين قسمت جدّى شود، مثلًا مبلغى بر حقوقش بيفزاييد و از نتيجه اين كار مأيوس نباشيد.

سؤال ٤١٤- تا چه حد از بيماريها و اختلالات روحى و روانى، باعث ساقط شدن تكليف نماز و روزه مى‌شود؟ تشخيص آن به عهده چه كسى است؟

جواب: در صورتى كه عرفاً به او ديوانه و مجنون بگويند، و يا اين كه وقت نماز را نتواند تشخيص دهد، نماز از او ساقط مى‌شود.

سؤال ٤١٥- بعد از هر نماز واجب (چه به صورت فرادى و چه به صورت جماعت)، چه تعقيباتى در اولويّت است؟ در نمازهاى جماعت چون غالباً در مدّتى كه براى نمازهاى نافله و تعقيبات خاصّ آن نماز وجود دارد، به دعاهاى ديگرى مى‌پردازند (مثلًا دعاى فرج مى‌خوانند) آيا اولويّت با تعقيبات هر نماز و نافله‌هاى آن نماز است؟ يا با اين دعاهايى كه به صورت دسته جمعى خوانده مى‌شود؟ تكليف ساير نمازگزاران چيست؟