استفتاءات جديد - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٥٤٥ - ارث زوجين

اگر موتور سوار كودكى را در وسط خيابان ببيند و همين جريان پيش آيد، حكم چيست؟ اگر كسى چاهى را در جادّه‌اى عدواناً حفر كند و عابرى براى احتراز از سقوط در آن، به سمت ديگر حركت كند و در نتيجه در درّه‌اى بيفتد، آيا حفركننده ضامن است؟

جواب: در صورتى كه موتورسوار بر اثر برخورد با گوسفند، سقوط مى‌كرد و كشته مى‌شد، ديه او بر صاحب گوسفند بود؛ به شرط اين كه صاحب گوسفند در حفظ گوسفند سهل‌انگارى كرده باشد و آن محل ديد نداشته باشد. ولى در محلّ كلام كه حادثه بر اثر فرار اشتباه‌آميز موتورسوار به وجود آمده، بايد خسارت در ميان آن دو تقسيم شود، هر كدام به نسبت تأثيرشان در اين حادثه. و اگر ديد داشته باشد ضامن بودن صاحب گوسفند محلّ اشكال است. و امّا در مورد كودك در جايى كه ولىّ او در حفظ او سهل‌انگارى كرده و به محلّى از جادّه رفته است كه ديد ندارد، همان حكم جارى است. در مورد چاهى كه ديد ندارد، حفركننده چاه ضامن است.

سؤال ١٥٨١- شخصى كتابى را از كسى امانت گرفته و براى استفاده به جلسه امتحان مى‌آورد، پس از استفاده آن را به «مراقب» امتحان مى‌دهد تا به هر كس خواست بدهد، او نيز چنين مى‌كند؛ آخرين استفاده‌كننده بعد از استفاده، كتاب را همان جا گذارده و خارج مى‌شود، چه كسى ضامن است؟

جواب: در صورتى كه نفر اوّل مجاز بوده به ديگران بدهد، نفر آخر كه آن را در اختيار گرفته و در حفظ آن كوتاهى كرده ضامن است، و در صورتى كه مجاز به اين امر نبوده ضامن اصلى خودش مى‌باشد.

سؤال ١٥٨٢- اگر كسى با عرضه انبوه كالا، با بدنمايى آن، يا هر ترفند ديگرى سبب كاهش بهاى آن گردد آيا ضامن است؟

جواب: هر كس در مورد كالاى خود مى‌تواند هر تصميمى بگيرد؛ ولى اگر