روش توثيق خاص ـ كه بعدها در كتاب هاى مدوّن رجالى معمول شد ـ در واقع از زمان ائمه عليهم السلام و از زبان يا تقرير خود ايشان آغاز گشته است . بر اساس روايات موجود ، ائمه عليهم السلامهمچنان كه دورغپردازان در احاديث را بر مبناى وجود صفات مختلفى مانند انحراف مذهبى يا اخلاقى در آنها معرّفى مى كرده اند ، در موارد فراوانى هم راويان مورد وثوق خود را به مردم معرّفى كرده اند تا احاديث از آنها گرفته شود . در اين جا به نمونه هايى از اين دست مى پردازيم : ١ . در روايتى به نقل از امام صادق عليه السلام پس از سرزنش مردم در دروغ بستن بر معصوم و بيان برخى از انگيزه ها در اين باره آمده است :

فإذا أردت بحديثنا فعليك بهذا الجالس واومى بيده إلى رجل من أصحابه . فسألت أصحابنا عنه . فقالوا : زرارة بن اَعين . [٢]

هر گاه حديث ما را خواستى ، به ايشان مراجعه كن . [ راوى مى گويد : ] با دست به مردى از ياران خود اشاره كرد . از دوستان خود پرسيدم : او كيست؟ گفتند : زرارة بن اَعيَن است .

٢ . در روايات ديگرى اوصاف زُراره و همانندان او كه از نظر ائمه عليهم السلام مرجع نقل و اخذ روايات هستند ، بيان شده است . اين اوصاف ، در واقع همان اوصافى

[١] همان جا .[٢] اختيار معرفة الرجال ، ج١ ، ص٣٤٧ .