مبانى حجّيت آراى رجالى
 
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص

مبانى حجّيت آراى رجالى - صرّامى، سيف اللّه - الصفحة ٢٠٦

... صاحبان دانش ها و فنون كه در دانش خود معروف اند و در آن تخصص عميق دارند ... . [١] ديگران نيز با تعبيرهايى مشابه از اهل خبره ياد كرده اند . [٢]

٢ . حجّيت قول اهل خبره

براى اثبات حجّيت قول اهل خبره ، غالبا به سيره عقلايى تمسّك مى شود . در اصل اين كه سيره عقلايى بر رجوع به اهل خبره در هر دانشى براى رفع نيازهاى زندگى فردى و اجتماعى قرار دارد ، اختلافى وجود ندارد . اختلاف در دو جهت است : يكى در اين كه : آيا اين سيره عقلايى مورد تأييد و امضاى شارع مقدّس قرار گرفته است يا نه؟ و اختلاف ديگر در شرايط حجّيت قول اهل خبره است . شرايط حجّيت را در مباحث آينده بررسى خواهيم كرد ؛ امّا اعتبار شرعى اين سيره عقلايى را در اين جا مورد بحث قرار مى دهيم . در تقرير اين سيره گفته شده است : درستى مراجعه به صاحبان صنايع و دانش ها ـ كه در دانش خود برجسته اند و در فن و تخصّص خود ، كارآزموده ـ از امورى است كه عقلا در هر زمان و عصرى بر آن اتّفاق دارند . [٣] ظاهر اين تقرير ، احراز تأييد يا لااقل عدم نهى شارع مقدّس از اين سيره است ، چنان كه برخى به آن تصريح كرده اند . [٤] امّا برخى از بزرگان بر اعتبار اين سيره اشكال گرفته اند . اشكال ايشان به عدم نهى


[١] الرسائل ، ص٤٦ .[٢] كفاية الأصول ، ج٢ ، ص٦٧ ؛ نهاية الأفكار ، ص٩٥ (القسم الأوّل من الجزء الثالث) .[٣] الرسائل ، ص٤٦ (به نقل از : محقق سبزوارى) . نيز ، ر . ك : كفاية الأصول ، ج٢ ، ص٦٧ .[٤] فوائد الأصول ، ج٣ ، ص١٤٢ ؛ نهاية الأفكار ، ص٩٥ (القسم الأوّل من الجزء الثالث) ؛ مصباح الأصول ، ج٢ ، ص١٣١ .