از شيوه هاى ارزشيابى رجالى صدور روايات ، در طى دو گفتار ، دو شيوه اساسى بيان شد . شيوه اوّل بر محور بررسى اعتبار كتاب هاى حديثى قرار داشت و شيوه دوم ، بر محور بررسى اعتبار اشخاص راوى . البته در شيوه دوم ، چه با عناوين عام و چه با عناوين خاص و جزيى ، اشخاص راوى مورد بررسى قرار مى گرفتند ؛ امّا از آن جا كه ممكن است هر يك از اين شيوه ها در حجّيت مبانى خود ، دچار اشكالات و ايرادهايى باشند ، شيوه سومى را هم مى توان درنظر گرفت . در اين شيوه با هدف رسيدن به وثوق و اطمينان عقلايى در صدور روايت ، به مجموعه روش هاى گفته شده توجّه مى شود . از يك سو ، كتابى كه حديث در آن تدوين شده ، مورد توجّه قرار مى گيرد و از سوى ديگر ، به گفته ها و اظهار نظرهايى كه با عناوين عام يا خاص درباره راويان وجود دارد ، عنايت مى شود . در مورد اوّل ، يعنى توجّه به كتابى كه حديث در آن تدوين شده ، اين نكته مهم است كه بتوانيم كتاب هاى حديثى اى را كه نخستين بار حديث در آن تدوين شده بيابيم . آن گاه ، خصوصيت ها و ويژگى هاى كلّى آن كتاب را از جهت اعتبار و عدم اعتبار كتاب به دست آوريم . مثلاً ممكن است حديثى را اكنون در وسائل الشيعة بيابيم . قدم اوّل اين است كه منبع آن را پيدا كنيم . مثلاً در وسائل الشيعة از الكافى نقل شده است . قدم دوم اين است كه بتوانيم منبع و مرجع الكافى را پيدا كنيم . البته بر محور اعتماد بر رجال ، مرجع الكافى با سندى كه مشخّص كرده ، ممكن است در دست ما باشد ؛ امّا براى پژوهشگرِ «كتابْ محور» يا پژوهشگرى كه به دنبال «مجموعه قرائن» است ، اين كافى نيست . پس منظور از يافتن مرجع كتاب الكافى ، سلسله سند راويان او نيست ؛ بلكه منظور ، يافتن كتابى است كه مرحوم