ديده به جهان گشود . از تاريخ ولادت او اطلاعى در دست نيست ؛ امّا احتمال داده اند كه ولادت ايشان در سال ٢٥٥ ق ، قبل يا پس از ولادت امام زمان ـ عجل اللّه تعالى فرجه الشريف ـ واقع شده است . سيّد بحر العلوم ، احتمال مى دهد كه كلينى ، بخشى از حيات امام حسن عسكرى عليه السلام را درك كرده و مى نويسد : از تاريخ وفات شيخ رحمه الله به دست مى آيد كه او در طبقه ششم و هفتم از سلسله طبقات روات است و اين كه ٦٩ سال پس از شهادت امام عسكرى عليه السلام وفات يافت ، مى توان گفت كه او تمام دوران غيبت صغرا و حتّى بعضى از ايّام حضور امام عسكرى عليه السلام را درك كرده است . [١] آية اللّه سبحانى ، اين رأى را پسنديده و مى نويسد : محمّد بن يعقوب كلينى در دوران امام حسن عسكرى عليه السلام حوالى سال هاى ٢٥٤ تا ٢٦٠ ق ، ديده به جهان گشود . [٢] غفارى ، مؤلّف الكلينى و الكافى هم احتمال ياد شده را خالى از قوّت نمى داند و معتقد است : شيخ كلينى ، در مقدمه كتاب ، متذكّر شده كه كتابش را به درخواست عزيزى به نگارش درآورده و در بين اهل علم ، آنچه متعارف است ، آن است كه از كسى درخواست تأليف كتاب مى كند كه عمر او از پنجاه سال يا لااقل چهل سال گذشته باشد و به حسب اخبار متواتره اى كه در كتاب هاى رجال نقل شده ، مى توان دريافت كه تأليف كتاب الكافى ، بيست سال زمان برده است . [٣] از سوى ديگر ، سيره نويسان ، گزارش دادند كه كلينى ، شيخ اصحاب ما (شيعه)

[١] الفوائد الرجاليّة ، ج ٣ ، ص ٣٣٦ .[٢] بحوث فى الملل والنحل ، ج ٦ ، ص ٧٥٧ .[٣] الكلينى والكافى ، ص ١٢٧ .