مجموعه مقالات فارسي کنگره بين المللي ثقة الاسلام کليني - مجموعه مؤلفان - الصفحة ١٧٠
ايشان را باور داشتند؛ امّا در اين كه چه كسى جانشين او است ـ پسر يا برادرش ـ ترديد داشتند، بنا بر اين، در امامت امام حسن عسكرى عليه السلام توقّف كردند تا امام بعدى معلوم شود. [١] دسته دوم «جعفريه» كه معتقد به امامت جعفر بن على النقى بودند و در چهار گروه قرار مى گيرند. اوّل گروهى كه مدّعى بودند امام حسن عسكرى عليه السلام ، پسرى از خود به جاى نگذاشت؛ بنا بر اين، برادرش جعفر، جانشين او است. دوم عده اى كه معتقد شدند امام حسن عسكرى عليه السلام ، خود بر اساس اصل بداء، جعفر را به جانشينى انتخاب نمودند. [٢] رهبر اين گروه، يكى از كلاميون به نام على بن طحان بود و به همين دليل طاحانيه نام گرفتند. [٣] گروه سوم بر اين باور بودند كه جعفر، توسط پدرش امام هادى عليه السلام به امامت انتخاب شده است. [٤] اين گروه كه در زمان حيات امام حسن عسكرى عليه السلام ، اقليت كوچكى بودند، بعد از فوت ايشان طرفداران بيشترى يافتند و على بن احمد بشار، از علماى آنها با نوشتن كتاب هايى با مخالفان به مجادله پرداخت. گروه چهارم كه به «نفيسيه» مشهور شدند، مدّعى بودند امام هادى عليه السلام ابتدا محمّد، پسر بزرگش را به امامت انتخاب كرد و چون او قبل از پدرش فوت كرد، كتاب و وصايت امامت را به غلام خود، نفيس داد تا به جعفر بسپارد. [٥] دسته سوم، «محمّديه» است كه با انكار امامت جعفر و حسن عسكرى عليه السلام به امامت محمّد بن هادى عليهماالسلام كه در زمان پدرش فوت نمود، معتقد شدند. عده اى از آنها گفتند، محمّد، فرزندى داشته كه بعد از او به امامت مى رسد و برخى ديگر با منكر شدن فوت
[١] همان، ص ١٩٩ ـ ٢٠٠.[٢] همان، ص ١٩٢.[٣] ابوحاتم رازى، همه طرفداران جعفر را «طاحانيه» ناميده است (الزينة، ص ١٢٦).[٤] المقالات و الفرق، ص ١٩٣.[٥] همان، ص ١٩٥.