قرآن در قرآن - فرقانی حیدری - الصفحة ٨٠
اغراض شخصى به سراغ قرآن مىرود، اما از آنجا كه اطلاعات پنجگانه مزبور را ندارد، قرآن را بهوسيله كسى مىآموزد كه بر آن آگاهىها مسلّط است و هنگام بيان آيه، لغات آن را توضيح مىدهد، در حد امكان، مفهوم روان و درستى از آيه ارائه مىكند و با نقل سبب نزول و احاديث مربوط به آن (اگر سبب نزول و حديثى برايش نقل شده باشد) و در صورت لزوم، به كمك ساير آيات، معناى آيه را تشريح و تبيين مىنمايد.
بايد توجه داشت كه پس از آموزش به اين شيوه، همچنان وظيفه تفكر در قرآن، برعهده فراگيرنده آن است تا بهرههاى آن را- كه فهم آيه، رسيدن به ايمان برتر و فراهم ساختن زمينه عمل مناسب در جهت آن است- به دست آورد و در اين راه، تا اطمينان كامل از تسلط خويش بر پنج مورد ياد شده، بايد ارتباط خود را با معلم قرآن يا متن مورد اعتماد، حفظ كند.
چند نكته روش صحيح مراجعه مستقيم و مراجعه آموزشى به قرآن كريم را بيان كرديم. اينك ضمن تأكيد بر رعايت دقيق موارد ياد شده، به چند نكته مهم مىپردازيم:
الف- هرچند براى آشنايى با قرآن نبايد لحظهاى درنگ و سستى روا داشت، اما بايد از هرگونه شتابزدگى و اقدام نسنجيده در نتيجهگيرى خوددارى ورزيد. گام نهادن در راههاى تاريك و اطمينان به كتابها، زبانها و دستهاى ناشناخته و مشكوك، عاقبتى شوم درپى دارد.
ب- در راه شناخت قرآن جز با نيّتى خالص و «قُربَةً الى اللَّهْ» نبايد گام نهاد. بايد از خداوند يارى جوييم و از آموزش قرآن به قصد ريا، فخر، مجادله و مانند آن سخت بپرهيزيم.
ج- بايد با شناخت مفسّران و معلمان شايسته قرآن، خود را از خطر نويسندگان و گويندگان التقاطى و غربزده يا شرقزده در امان نگه داريم.
د- لازم است در برخورد با آيات قرآن، از هرگونه پيشداورى و حمل نظريات شخصى بر آن، اجتناب ورزيم، خود را بهطور كامل، تسليم هدايت قرآن سازيم و بدان دلداده و ملتزم باشيم.
ه- تصور نشود كه با رعايت موارد ياد شده، بهسادگى مىتوان احكام فقهى را از قرآن