قرآن در قرآن - فرقانی حیدری - الصفحة ١٠٠
«يا صاحِبَىِ السِّجْنِ أَارْبابٌ مُتَفَرِّقُونَ خَيْرٌ امِ اللَّهُ الْواحِدُ الْقَهَّارُ» «١» اى دوستان زندانى من، آيا خدايان پراكنده بهترند يا خداوند يكتاى پيروز؟
گاهى نيز مخاطب را به مقايسه بين دو چيز ترغيب نموده، به اعتراف وا مىدارد:
«قُلْ هَلْ يَسْتَوِى الَّذينَ يَعْلَمُونَ وَالَّذينَ لا يَعْلَمُونَ» «٢» بگو: آيا كسانى كه مىدانند با كسانى كه نمىدانند يكسانند؟
«قُلْ هَلْ يَسْتَوِى الْاعْمى وَالْبَصيرُ امْ هَلْ تَسْتَوِى الظُّلُماتُ وَالنُّورُ» «٣» بگو: آيا نابينا و بينا يكسانند؟ يا ظلمتها و نور برابرند؟
در برخى موارد نيز پرسش تكرار مىشود تا شنونده را به دقت و توجه بيشتر وادارد؛ همانند تكرار سؤال «وَ لَقَدْ يَسَّرْنَا الْقُرآنَ لِلذِّكْرِ فَهَلْ مِنْ مُدَّكِرٍ» «٤» تا مخاطبان قرآن را به تأمّل و تفكّر درباره آن وادارد.
ناگفته نماند كه گاهى نيز از سؤال براى بيان اهميت موضوع استفاده مىشود. در اينجا، ديگر برانگيختن وجدان و عقل براى يافتن پاسخ مطرح نيست، بلكه تفهيم عظمت و بزرگى موضوع، مورد نظر است. استفاده از اين نوع سؤالها نيز، كه خود يك روش تربيتى است، در قرآن مورد توجه قرار گرفته و در مواردى به كار رفته است. در آياتى، براى نشان دادن اهميت قيامت، چنين آمده است:
«الْقارِعَةُ مَاالْقارِعَةُ وَ ما ادْريكَ مَاالْقارِعَةُ ...» «٥» آن حادثه كوبنده و چه حادثه كوبندهاى! و تو چه مىدانى كه حادثه كوبنده چيست؟
براى بيان اهميت و ارزش شب قدر نيز همينگونه فرموده است: