روش جديد اخلاق اسلامى - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ١٦٧ - سيزدهم تا شانزدهم - خوف، رجا، عدم يأس و عدم ايمنى از مكر

انجامد كه از جمله گناهان كبيره شمرده شده بلكه از حديث صحيح و مشهور عبدالعظيم (رض) ظاهر مى‌شود كه يأس از رحمت خدا كه در قرآن مجيد هم مورد نكوهش قرار گرفته پس از شرك از همه گناهان كبيره بزرگتر است.[١]

يأس حتى در فرض عجز از پرداخت حقوق الناس نيز غلط است زيرا خداوند در اين دنيا طريقى براى تخلص از آن قرار داده كه استغفار براى مظلوم مى‌باشد. و ممكن است خدا در قيامت طرف را راضى نمايد، و در حقوق اللّه راه توبه باز است ونااميدى جز كفر و گمراهى سببى ندارد. إِنَّ اللَّهَ يَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَمِيعاً.

مسقطات عقاب در جزء چهارم «حدود الشريعه فى واجباتها» مفصلا ذكر شده است و پاره‌اى از آنها عبارت از توبه، شفاعت، عفو، مصائب، پاره‌اى ازعبادات واجب و مستحب، حسن خلق و استغفار مى‌باشد.

بهر حال قباحت نااميدى از رحمت خداوند رؤوف و مهربان كه رحمتش بى پايان است چه از نظر قرآن و روايات و چه از نظر روانى و اخلاقى و اجتماعى بسيار شديد است، كه بايد ازآن دور شد.

ولى همانگونه كه يأس و قنوط از رحمت خدا از بزرگترين‌

[١] - ص ٣٩٠، ج ٣، اصول كافى.