انتظار بشر از دين - جوادی آملی، عبدالله - الصفحة ٢٠٩ - ششم اسلام و محيط زيست

بي مِهري بر لب زنند و خاموش شوند، مشمول قهر خداي قاهر شده، قعر دوزخ جايگاه آنان خواهد بود؛ البته چنين قهري، چنين قعري را به دنبال دارد. لذا، رسول گرامي اسلام فرمود: ¦«ثلاث ملعونٌ من فعلهنّ: المفوّط ظلّ النزال و المانع الماء المنتاب و سادّ الطريق المسلوک»¦؛ ١ سه گروهند که در اثر سه کار ناروا مورد لعنت خداوند سبحان هستند: ١ . کسي که مکان عمومي، سايه بان ها، پارک ها، محل نزول مسافران و... را آلوده کند. ٢ . کسي که آب نوبه اي را به غصب ببرد؛ يعني رعايت نوبت نکند. ٣ . کسي که مَعـْبر کند و مانع عبور عابران شود.

رفتار رهبران الهي همتاي گفتار آنان براي ترغيب دولت و ملت به رعايت اصول زيست محيطي انجام مي شد. لذا، حضرت امام سجاد عليه السّلام اگر کلوخي را در معبر مي ديدند از مرکب پياده مي شدند و آن را از راه، دور مي کردند ٢ که مزاحم رهگذر نشود. حضرت مسيح عليه السّلام از کنار گوري مي گذشت که صاحب آن قبر را معذّب ديد. سال بعد، هنگام عبور از کنار آن گور، صاحب آن را در عذاب نديد. پرسيد: خدايا! عامل رفع عذاب او چه بود؟ فرمود: فرزند او بزرگ شد و راهي را اصلاح کرد و يتيمي را مکان داد. از اين رو، گناه او صرف نظر شد. ٣

گرچه فرهنگ دين، هماره حامي مبادي زيست محيطي است و تدوين فهرست آن در اين نوشتار که رسالت آن ارائه اجمالي از ره توشه اسلامي است ميسور نيست، ليکن واسطة العِقد و بيت الغزل پيام اسلام به دوست داران حفظ محيط زيست اين است: گرچه حفظ محيط زيست از لحاظي به علوم طبيعي و تجربي بر مي گردد، ليکن کارآمدي آن، نحوه حيات بشر و تأمين سلامت و شادابي و... صبغه علوم