از سوی دیگر، همان طورکه ادامه عملیات باتوجه به توان باقیمانده مشکل بود، متوقف کردن عملیات نیز با مسائلی مواجه بود؛ چون درصورت توقف عملیات، نگهداری مناطق تصرف شده باتوجه به ویژگی های زمین و تسلط دشمن بر مواضع نیروهای خودی بسیار مشکل و با تلفات زیاد همراه بود. لذا در این جلسه تصمیم مشخصی اتخاذ نشد.

در جلسه دیگری که با ترکیبی محدودتر و با حضور سرهنگ صیاد شیرازی، سرهنگ حسنی سعدی، سرهنگ موسوی قویدل و محسن رضایی، رحیم صفوی، غلامعلی رشید و محمدابراهیم همت تشکیل شد، موضوع ادامه یا توقف عملیات مورد بررسی قرار گرفت.[١]

در ابتدای جلسه، سرهنگ حسنی سعدی جانشین فرمانده نیروی زمینی ارتش، باتوجه به مشکلات موجود درمورد عقب نشینی از [ارتفاع] ١١٢ گفت: «وقتی دشمن بر روی [ارتفاع] ١٤٣ قرار بگیرد، [ارتفاع] ١١٢ به طور کامل تهدید می شود. اگر بخواهیم عملیات را ادامه بدهیم باید [ارتفاع] ١١٢ را حفظ کنیم وگرنه ماندن در اینجا صلاح نیست.»

رحیم صفوی نیز پیشنهاد عقب نشینی از ارتفاع ١١٢ را داد و گفت: «ابتدا خط نجف٤ را نگه داریم و [ارتفاع] ١١٢ را تخلیه کنیم و چند گروه آر.پی.جی زن را برای سردرگمی دشمن به کار بگیریم تا [ارتفاع] ١١٢ را تخلیه کنیم.»[٢]

فرماندهی کل سپاه نیز که به نظر می رسید باتوجه به دیدگاه های فرماندهان یگان ها و قرارگاه ها و وضعیت نیروهای خودی در مقایسه با دشمن، تاحد زیادی به نتیجه قطعی رسیده است، گفت: «به هرحال، با نیروی موجود جایی را نمی توانیم بگیریم، نگهداری و ادامه عملیات در این منطقه هم مشکل است؛ ما فردا می توانیم درحال درگیری عقب بیاییم.»[٣]

درمجموع، مطالب مطرح شده حاکی از آن بود که برای عقب آمدن از مناطق تصرف شده، اجماع حاصل شده است. بااین حال درمورد چگونگی عقب نشینی مشکلاتی وجود داشت. رحیم صفوی دراین باره گفت: «در روز به هیچ وجه نمی توانیم عقب نشینی کنیم، باعث روحیه دادن به دشمن و تلفات سنگین می شود.» ابراهیم همت نیز در پاسخ به سؤال رحیم صفوی درمورد امکان مقاومت روی [ارتفاع] ١١٢ در روز بعد یادآور شد: «درصورتی که دشمن روی ارتفاع ١٤٣ نرود و ما هم نیروهای در خط را تعویض کنیم، می توان فردا روی [ارتفاع] ١١٢ ایستاد، اما دشمن آماده شده است که فردا از دو طرف روی [ارتفاع] ١١٢ فشار بیاورد.»[٤]

بدین ترتیب، عملیات والفجر١ با گذشت پنج شبانه روز از آغاز آن به اهداف پیش بینی شده در طرح مانور دست نیافت و فرماندهان جنگ به دلیل ملاحظات موجود، تصمیم به بازگرداندن نیروها پس از نیمه شب گرفتند.

[١] همان، ص٤٣.

[٢] همان، صص ٤٤ - ٤٣.

[٣] همان، ص٤٤.

[٤] همان، صص ٤٥ - ٤٤.