روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٥٩٩ - روزشمار جنگ یکشنبه ١٤ فروردین ١٣٦٢ ١٩ جمادی الثانی ١٤٠٣ ٣ آوریل ١٩٨٣
عراق برای آتش بس در خلیج فارس جهت مهارکردن چاه های نفت مشتعل نوروز صحبت کردم؛ عراق گفته است سازمان ملل نظارت کند تا ایران استفاده های دیگر نبرد. سفیر ما در کویت هم گفته که هیچ شرطی را نمی پذیریم. نظر من این است که از فرصت استفاده کنیم و آتش سوزی را مهار کنیم تا متهم به مسامحه در آلوده کردن محیط زیست نشویم و جلو خسارت هدررفتن نفت را هم بگیریم، گرچه عراق مقصر است، ولی تبلیغات دشمنان قوی تر است. قرار شد غیر از عبور کشتی هایمان به ماهشهر، بقیه شروط را بپذیریم.»[١]
در همین حال، اخبار متعددی از اظهارنظر مقامات کشورهای مختلف و نیز نگرانی کشورهای حاشیه جنوبی خلیج فارس از عواقب آلودگی نفتی چاه های نوروز در رسانه های خبری منتشر می شود.
دراین زمینه خبرگزاری یونایتدپرس گزارش داد: «سناتور چارلز پرسی رئیس کمیته روابط خارجی سنای امریکا، از ایران و عراق خواست تا برای بستن فوران چاه های آسیب دیده نفت، که باعث آسیب عمده ای به محیط زیست در خلیج فارس گردیده است، با یک آتش بس موافقت کنند. وی همچنین از دولت ایالات متحده خواست تا کارشناسان فنی را دراختیار سازمان منطقه ای حفاظت از محیط زیست دریایی، مستقر در کویت قرار دهد. پرسی گفت: کارشناسان گارد ساحلی امریکا باید برای کمک رساندن به حال آماده باش درآیند و عکس های ماهواره ای امریکا برای عملیات پاک سازی ارائه گردد. نیروهای عراقی در ماه فوریه و مارس این چاه ها را در خلیج فارس به آتش کشیدند و از آن موقع روزانه ٥٠٠ تا ٧٠٠ بشکه نفت از آنها نشت می کند. پرسی به گزارش های منتشرشده مبنی بر اینکه لکه نفتی به عمق ٢ فوت (٦٠ سانتی متر) و وسعت ١٠٠٠ مایل مربع به زودی کارخانه های شیرین کردن آب شور که برای کشورهای خلیج فارس اهمیت حیاتی دارد را به مخاطره خواهد افکند، اشاره کرد.»[٢]
رادیو اسرائیل نیز در بازتاب نگرانی کشورهای حاشیه جنوبی خلیج فارس و اقدامات آنها برای تأمین آب شیرین مصرفی گفت: «به دنبال وحشتی که در بین اهالی امیرنشین های جنوب خلیج فارس به علت آلودگی آب دریا ایجاد شده، خبرگزاری ها امروز خبر دادند که در قطر و کویت و چند امیرنشین دیگر بهای آب معدنی تا سه برابر قیمت نفت اوپک افزایش یافته است. بنا بر این گزارش، بهای آب معدنی در بحرین به بشکه ای ٦٠ دلار رسید، درحالی که بهای یک بشکه نفت اوپک ٢٩ دلار می باشد. دربرابر فروشگاه های آب معدنی در بحرین صف های طولانی ایجاد گردیده و دولت اعلام داشته که محتکران را به شدت مجازات خواهد کرد. روزنامه های کویت نوشتند: آن کشور قصد دارد آب آشامیدنی را به وسیله نفت کش های غول آسا از ژاپن و فرانسه وارد کند.»[٣]
[١] کارنامه و خاطرات هاشمی رفسنجانی، ١٣٦٢، (آرامش و چالش)، به اهتمام مهدی هاشمی، تهران: دفتر نشر معارف انقلاب، چاپ سوم، ١٣٨٦، ص٤٠.
[٢] خبرگزاری جمهوری اسلامی، نشریه گزارش های ویژه، شماره ١٥، ١٥/١/١٣٦٢، ص٥، واشنگتن، یونایتدپرس، ١٤/١/١٣٦٢.
[٣] همان، ص١٧، رادیو اسرائیل، ١٤/١/١٣٦٢.