روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٥٠٢ - روزشمار جنگ یکشنبه ٧ فروردین ١٣٦٢ ١٢ جمادی الثانی ١٤٠٣ ٢٧ مارس ١٩٨٣
عاشورا و از ارتفاع١٦٥ تا محدوده لشکر حضرت رسول(ص) را دیدیم. ارتفاعات ١٨٧ و ١٣٩ خیلی خوب پیدا بود و از یک دیدگاه دیگر هم منطقه را دیدیم. ... خط اصلی دشمن به خوبی قابل دیدن بود. خط اول ما با دشمن حدود ٢ کیلومتر فاصله داشت و در این قسمت عمق میدان مین تا خط اول دشمن بیشتر از ٢٠٠ متر نیست. لذا صحبت کردیم که هم نجف و هم کربلا هرکدام با دو تلاش یکی اصلی و دیگری پشتیبانی عملیات را انجام بدهند و به نظر می رسد که ان شاء الله می توانیم عملیات را انجام بدهیم.»[١]
براساس این تصمیم تلاش قرارگاه نجف که در مرحله اول عملیات تلاش پشتیبانی بود، به این نحو تغییر یافت که هم زمان با قرارگاه کربلا و با ایجاد حداقل دو محور رخنه در محدوده عملیاتی مربوط به خود، دشمن را درگیر کند.[٢]
این تصمیم در جلسه مشترک ارتش و سپاه قرارگاه های خاتم و نجف در قرارگاه قائم (ارتش)، بار دیگر مورد تأکید قرار گرفت و مأموریت رسماً به قرارگاه نجف اعلام شد. در ابتدای جلسه، سرهنگ صیاد شیرازی دراین مورد گفت: «ما به این نتیجه رسیدیم [قرارگاه] نجف هم برای خود تک اصلی باشد و حداقل دو رخنه ایجاد کرده و بعد از ایجاد شکاف [در موانع و خط اول دشمن] گسترش پیدا کند و نقاط حساس را تسخیر کند. این کار باید در یک شب انجام شود.»[٣]-[٤]
این تصمیم در آخرین ساعات امروز به صورت کتبی از قرارگاه خاتم به قرارگاه کربلا نیز ابلاغ شد. در بخشی از این ابلاغیه آمده است: «قرارگاه نجف حداقل دو محور رخنه در منطقه انتخاب کرده و برای کمک به عملیات رخنه در سایر مناطق نیز دشمن را درگیر نماید.»[٥]
١
از اوایل صبح امروز، یگان هایی از دشمن در حوالی نهر شاخه منشعب از رودخانه دویرج، تک محدودی بر روی مواضع پدافندی نیروهای خودی اجرا کردند که با عکس العمل نیروهای لشکر٥ نصر متواری شدند. در گزارش واحد طرح و عملیات سپاه١١ قدر درباره این اقدام دشمن آمده است:
«ساعت ٦ صبح، یک گردان از نیروهای مزدور بعثی عراقی که از رودخانه دویرج گذشته
[١] همان، صص ١٨ - ١٧.
[٢] سند شماره ٠١٨٩٠٧ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از قرارگاه عملیاتی خاتم الانبیا(ص) (رکن٣)، ٧/١/١٣٦٢، ص١٦٨؛ و- سند شماره ٠١٨٨٣٢ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از قرارگاه عملیاتی خاتم الانبیا(ص) (رکن٣)، ٢/١/١٣٦٢، ص٦٣.
[٣] البته رغبت ابراهیم همت فرمانده قرارگاه نجف، برای اجرای مانور در مرحله اول نیز از عوامل مؤثر تصمیم جدید فرمانده کل سپاه بود که در جریان مذاکرات مربوط به عملیات در روزهای قبل و در خلال مباحث مطرح شده است. وی حتی دراین زمینه پیشنهادی را بیان کرده بود. اصغر معرفت جو راوی مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ سپاه در قرارگاه نجف نوشته است: «همت دراین باره در جلسه ای به فرماندهان تحت امر خود گفت: برادر محسن رضایی و صیاد شیرازی آمدند و منطقه را دیدند و گفتیم که زمین اجازه می دهد که ما هم به خط اصلی بزنیم و بعد برادر محسن رضایی فرمودند که تک قرارگاه نجف هم تک اصلی خواهد بود.»
[٤] سند شماره ٢٢٢/د مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: دفترچه ثبت جنگ راوی قرارگاه نجف در عملیات والفجر١ (معرفت جو)، ٢٨/١٢/١٣٦١ تا ١١/١/١٣٦٢، صص ٢٠٣ و ٢٢٩.
[٥] سند شماره ٠١٨٩٠٧ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، پیشین.