روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٧٢٣ - روزشمار جنگ دوشنبه ٢٢ فروردین ١٣٦٢ ٢٧ جمادی الثانی ١٤٠٣ ١١ آوریل ١٩٨٣
قرارگاه نجف١
نیروهای گردان دوم حر از لشکر٣١ عاشورا از معبر دوم وارد منطقه شده و بدون درگیری پیش رفته بودند. این گردان که به دلیل تجمع بیش از حد نیروهایش در زیر آتش دشمن متحمل تلفات شده بود، در ساعت ٣٠ دقیقه بامداد، با عناصر دشمن درگیر شد[١]و پس از پاک سازی بخشی از منطقه محوله در ساعت ١ بامداد، از کانال دوم مقابل خود عبور کرد. گردان حر سپس درخواست کرد گردان بعدی وارد عملیات شود، لذا گردان سوم (جندالله)، وارد عمل شد. نیروهای این گردان موفق شدند تا سمت چپ (جنوب) ارتفاع١٤٣ پیشروی کرده و ضمن پاک سازی منطقه تصرف شده در این منطقه پدافند کنند.
پس از آن، گردان چهارم (مسلم) نیز وارد عمل شد. فرمانده گردان مسلم برای اجرای مأموریت نیروهای تحت امر خود، ٢ گروهان از نیروهای گردان پنجم (گردان بقیه الله(عج)) را که دنبال پشتیبان این گردان بودند، همراه برد. درحالی که قرار بود این دو گروهان بنا به دستور مسئول محور و فرمانده لشکر عاشورا وارد عمل شوند. این اقدام از یک سو باعث تراکم و تجمع نیروها و درنتیجه افزایش تلفات شد[٢] و از سوی دیگر موجب شد توان این دو گروهان همراه با بخشی از نیروهای گردان مسلم صرف شکستن خط شود[٣] و آنها نتوانند مأموریت اصلی خود را (تأمین حدود ٨٠٠ متر سمت راست (شمال) ارتفاع١٤٥) انجام دهند. ولی درنهایت گردان مسلم موفق شد در ساعت ٢:٢٥ بامداد، به زیر ارتفاع١٤٥ برسد.[٤]
پس از آن، گردان ششم ادغامی (گردان قدس + گردان١٤٦ از تیپ٥٥ هوابرد) وارد منطقه شد، اما به دلیل شهادت فرمانده گردان و زخمی شدن مسئول محور و تلفات زیاد نیروها، همچنین ناتوانی معاونان گردان در هدایت افراد، هماهنگی بین نیروها بسیار ضعیف شده و افراد این گردان به صورت پراکنده به خط رسیدند و درنتیجه در منطقه هدف گسترش مناسبی پیدا نکردند.[٥]
قرارگاه نجف٢
نیروهای قرارگاه نجف٢ بین دو قرارگاه نجف١ و ٤ مأموریت تصرف و تأمین سه ارتفاع (١٠٣، ١١٠ و ١١٢) در منتهی الیه جنوبی سلسله جبال حمرین را برعهده داشتند. اولین گردان (مالک از لشکر٢٧ حضرت رسول) که درگیر بازکردن موانع مقابل خط اول بود، پس از گشودن معبر مقارن نیمه شب وارد منطقه درگیری شد. براساس مانور، یک گروهان از این گردان ابتدا تپه١٠٣ را تصرف و پاک سازی کرد و بقیه نیروها حرکت خود را به سمت ارتفاع١١٢ ادامه دادند، اما در مسیر با موانع (سیم خاردار به عمق ٣٠٠ متر و مین های تله شده به سیم خاردار) مواجه شدند،[٦] لذا گردان مالک پس از یک درگیری شدید، به سختی از موانع عبور کرد[٧] و موفق شد یک کانال سراسری را در یال ارتفاع١١٠ تصرف و پاک سازی کند. پس ازآن، گروهان سوم خود را تا قبل از ارتفاع١١٢ گسترش داد و در ابتدای ارتفاع١١٢ برای الحاق با گردان های هم جوار و ادامه مأموریت (رفتن روی ارتفاع١١٢) منتظر ماند. علت توقف این گردان تأخیر در حرکت گردان بعدی (گردان علی اصغر(ع)، جمعی تیپ١٠ سیدالشهدا(ع)) و ازطرفی وجود موانع و سیم خاردار در زیر ارتفاع١١٢ بود.[٨]
[١] سند شماره ١٠٣/گ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، پیشین، ص٦٢.
[٢] سند شماره ١٠٩/گ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، پیشین، ص٣٢.
[٣] گردان مسلم هنگام گذشتن از آخرین ردیف سیم خاردار موانع عراقی ها تلفات زیادی داد، چون دشمن در دهانه شیار روبه روی مسیر عبور این نیروها سنگر تیربار داشت که تا آخرین لحظات فعال بود و مقاومت می کرد. فعالیت این تیربار و تجمع نیروهای گردان مسلم و دو گروهان گردان بقیةالله(عج) تلفات زیادی را به نیروهای خودی وارد کرد. (سند شماره ١٠٩ /گ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: گزارش راوی لشکر٣١ عاشورا از عملیات والفجر١ (نعمتی)، ٨/٣/١٣٦٢، ص٣٣.)
[٤] سند شماره ١٠٣/گ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، پیشین، ص٦٣.
[٥] سند شماره ١٠٩/گ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، پیشین، ص٣٣.
[٦] سند شماره ١٩٢٤٥ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، پیشین، ص٨٤.
[٧] نیروها اظهار می کردند با مانعی مواجه شده بودند که در آن دشمن مین های منور را به سیم خاردار تله کرده بود. نیروها برای گشودن این موانع از ٨ اژدر بنگال استفاده کرده و با دادن حدود ٣٠ شهید (براثر اصابت گلوله های تیربار مستقر در دامنه ارتفاع١١٠) توانسته بودند راهی را باز کرده و از این نقطه عبور کنند. (سند شماره ١١١/گ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: گزارش راویان لشکر٢٧ محمد رسول الله(ص) از عملیات والفجر١ (خرمی و شاهرودی)، ٢٥/٢/١٣٦٢، ص٣٧.)
[٨] سند شماره ١١١/گ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، پیشین، صص ٤٤ - ٤٢.