روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٤٨٧ - روزشمار جنگ جمعه٥ فروردین ١٣٦٢ ١٠ جمادی الثانی ١٤٠٣ ٢٥ مارس ١٩٨٣
قرار گرفت، مسکو ناخشنودی خود از این واقعه را با انتشار مقاله ای بدون امضا در پراودا علنی ساخت. در محتوا با محکوم دانستن بازداشت های مزبور، در تمجید از موضع حزب توده، مقاله پیشین با تفسیر پریروز پراودا به قلم پاول دمچینکو تفاوت چندانی نداشت، ولی آنچه دو مقاله مزبور را از یکدیگر متمایز می سازد لحن متفاوت آن است. مقاله بدون امضای قبلی عاری از احساسات و حاکی از اعتماد به نفس بود و به عبارت دیگر، بازداشت سران حزب توده به اتهام توطئه و جاسوسی ادعایی مسخره و درجهت گمراه کردن افکار عمومی خوانده شده بود که حتی ارزش توجهی جدی را نیز نداشت. حتی در آن به مبارزه ای گسترده و پیگیر علیه تمامی حزب توده اشاره ای نشده بود و تنها موضوع بازداشت رهبران حزب مورد توجه قرار گرفته بود. مسئولیت این اقدام رهبران ایران نیز نه متوجه دولت بلکه متوجه عناصری شده بود که مقاله پراودا آنان را محافل ارتجاعی محافظه کار خوانده است؛ گروهی که مسکو اشاره به آن را برای ابراز ناخشنودی خود از بعضی جنبه های انقلاب ایران مورد استفاده قرار می دهد. ولی اینک پس از گذشت یک ماه، به نظر می رسد که مسکو رفتاری کاملاً تازه در پیش گرفته باشد. مقاله روز چهارشنبه پراودا اینک علی رغم ابراز پشتیبانی همیشگی حزب توده از انقلاب ایران می گوید حزب مزبور در دو سال گذشته، تحت فشار و اختناق رژیم ایران بوده است که احتمالاً اشاره ای است به تعطیل روزنامه رسمی و سایر انتشارات حزب توده و همچنین بازداشت اعضای آن در سراسر ایران. تفاوت دیگر، عدم اشاره مقاله پریروز پراودا به اصطلاح محافل ارتجاعی محافظه کار در دستگاه رهبری ایران است. درعوض، این بار به موضوعی دیگر تحت عنوان جناح بندی های شدید نیروها در ایران اشاره شده و به علاوه دستگاه قضایی ایران مستقیماً مسئول واردآمدن اتهامات مزبور به سران حزب توده معرفی شده است. تفاوت در لحن و جمله بندی این دو مقاله روزنامه پراودا را می توان بدین صورت تفسیر کرد که مسکو درحال حاضر حتی کمتر از یک ماه پیش، حاضر به ادامه روش صبر و انتظار نسبت به مقامات انقلاب ایران است. بدون تردید شوروی دلایل کافی برای جلوگیری از محاکمه سران حزب توده ایران دارد، زیرا چنانچه رهبران حزب توده چه با ارائه مدارک و شواهد حقیقی و یا ساختگی محکوم شناخته شوند، حمایت های پی درپی [شوروی]، [به ایجاد] فرصتی مناسب برای به روی کار آوردن یک رژیم کمونیستی در ایران و حمایت از آن خواهد افزود. به هرحال، مقاله پریروز آقای دمچینکو در روزنامه پراودا و حمایت وی از حزب توده تنها حاکی از نگرانی مسکو از عواقب ناشی از محاکمه سران یک حزب کمونیست طرف دار شوروی نیست، بلکه پشتیبانی مستقیم مسکو از حزب توده را می توان علامتی روشن ازسوی شوروی به مقامات ایران دانست که، کاسه صبر مسکو نزدیک به لبریز [شدن] است.»[١]
از سوی دیگر، نشریه فرانسوی دیلی تلگراف مدعی شد که ایران دو موشک اگزوسه ساخت
[١] واحد مرکزی خبر صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران، بولتن رادیوهای بیگانه، ٥/١/١٣٦٢، صص ١٠ و ١١ و ١٢، رادیو بی بی سی، ٥/١/١٣٦٢.