روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٧٢١ - روزشمار جنگ دوشنبه ٢٢ فروردین ١٣٦٢ ٢٧ جمادی الثانی ١٤٠٣ ١١ آوریل ١٩٨٣
بااین حال، به رغم همه تلاش ها و تأکید مکرر سرهنگ سلیمانجاه به فرمانده تیپ٢ لشکر٢١ حمزه، مبنی بر مقاومت و عقب نشینی نکردن نیروهای دو گردان این تیپ،[١]به هم خوردن سازمان این دو گردان ادغامی و دادن تلفات زیاد، وضعیتی را به وجود آورد که قرارگاه کربلا دستور داد واحد تعاون با تمام توان اقدام به عقب آوردن پیکر شهدا و مجروحان کند. احمد کاظمی هم هرچند از وضعیت نابسامان نیروهای قرارگاه کربلای٢ خبر داشت و بر تخلیه پیکر شهدا و مجروحان تأکید می کرد، ... تصریح کرد که نیروها حق عقب نشینی ندارند.
تسلط نیروهای عراقی روی قله ارتفاع١٧٥ که مانع حضور نیروهای گردان مسلم در تمام ارتفاع می شد و ناکامی دو گردان ادغامی در رسیدن به این ارتفاع، احتمال محاصره شدن نیروهای گردان مسلم را - که در بخشی از ارتفاع١٧٥ مستقر بودند - تشدید کرده بود[٢]
با ادامه یافتن این وضعیت و اعلام این خبر ازسوی قرارگاه کربلای٢ که عراقی ها درحال محاصرة نیروهای گردان مسلم در ارتفاع١٧٥ هستند، احمد کاظمی از جانشین خود مصطفی ربیعی، خواست که در تماس با قرارگاه خاتم الانبیا(ص)درمورد نیروهای این محور کسب تکلیف کند.
قرارگاه کربلای٣
در منطقه عملیاتی قرارگاه کربلای٣ که محل اجرای مأموریت تیپ٣٣ المهدی(عج) سپاه با ٣ گردان مستقل و تیپ٣ لشکر٢١ حمزه ارتش با ٣ گردان ادغامی با تیپ٣٣ المهدی(عج) بود، در سمت راست ارتفاع١٧٨، بلافاصله پس از بازشدن معبر، گردان دوم (ادغامی) عبور و در دامنه ارتفاع شروع به پیشروی کرد. اما در معبر سمت چپ ارتفاع، دو گردان فجر و ٩٠٤١ که موفق به بازکردن معبر نشده بودند، به دلیل هوشیارشدن نیروهای دشمن و اجرای آتش پرحجم روی نیروها و نیز محتمل نبودن بازشدن معبر، از جعفر اسدی فرماندهی تیپ٣٣ المهدی(عج)، درخواست استفاده از معبر سمت راست را کردند. وی ابتدا با این درخواست مخالفت کرد، ولی با ادامه این وضعیت (بازنشدن معبر) ناگزیر آن را پذیرفت. معنی این اقدام آن بود که همه نیروهای قرارگاه عملیاتی کربلای٣ از یک معبر نفوذ و در عمق منطقه پیشروی کنند.
دقایقی پس از نیمه شب، به دو گردان ادغامی (گردان ٩٠٥٢ سپاه + گردان ١٧١ ارتش) و (گردان ٩٠٤٠ سپاه + گردان ١٧٤ ارتش) دستور داده شد که از تنها معبر بازشده در سمت راست به ارتفاع١٧٨ نفوذ کنند.
فرمانده گردان ٩٠٤١ نیز پس از کسب اجازه برای استفاده از معبر سمت راست، ظرف ٤٥ دقیقه نیروهای خود را جمع آوری کرد و ساعت ١:٣٠ بامداد، با دو گردان ادغامی به معبر رسیده وارد منطقه شدند.
هرچند نفوذ و پیشروی نیروهای تیپ٣٣ المهدی(عج) و تیپ٣ لشکر٢١ حمزه در منطقه خوب بود، اما تجمع این حجم نیرو (حداقل ٤ گردان) در یک معبر، مطلع شدن دشمن از حضور این نیروها در دامنه ارتفاع١٧٨ و اجرای آتش پرحجم روی آنان تلفات فراوانی درپی داشت. از طرف دیگر، نبود دید کافی براثر تاریکی مطلق هوا هم مانع دستیابی کامل این نیروها به هدف هایشان شده بود، لذا آنان نمی توانستند وضعیت خود را به طور دقیق برای فرماندهی ترسیم کنند و فرماندهی نیز از هدایت مؤثر نیروها بازمانده بود.[٣]از حدود ساعت ١:٤٥ بامداد، به تدریج فشار دشمن به نیروهای خودی ازسمت راست ارتفاع١٧٨ زیاد شد، به حدی که احتمال دسترسی دشمن به معبر ورودی این ٤ گردان و محاصره شدن آنها می رفت.[٤]
باتوجه به حضور نیروهای عراقی در قسمت های بالایی ارتفاع١٧٨ و مسلط بودن تیربارهای عراقی و آتش منحنی دشمن، وضعیت کاملاً به نفع نیروهای عراقی بود و با گذشت زمان، به تعداد شهدا و مجروحان نیروهای خودی اضافه می شد. فرمانده تیپ٣٣ المهدی(عج) وضعیت این نیروها را در ساعت ٣:٤٥ صبح، به قرارگاه کربلا این گونه گزارش کرد: «وضعیت نیروهای ما خیلی خراب است و از چپ و راست ما را زیر آتش می گیرند و تا حالا ٢ گردان ادغامی و ٢ گردان مستقل داخل منطقه رفته اند و از هر طرف فشار زیادی روی آنها است.» فرماندهی قرارگاه کربلا نیز باتوجه به وضعیت کلی عملیات از وی خواست از واردکردن گردان دیگر خودداری کند تا قرارگاه کربلا تصمیم بگیرد.[٥]
[١] سند شماره ٠١٩٢٠٢ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، پیشین، ص٢١.
[٢] سند شماره ٠١٩٢٠٢ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، پیشین، ص٢٥.
[٣] سند شماره ٠١٩٢٠٢ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، پیشین، صص ١٩ - ١٨؛ و- سند شماره ١٠٦/گ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، پیشین، ص١٧.
[٤] سند شماره ١٠٦/گ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، پیشین، صص ٨ - ٧.
[٥] سند شماره ٠١٩٢٠٢ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، پیشین، ص٢٢.