در آستانه نشست سران کشورهای عضو عدم تعهد، آیت الله خامنه ای رئیس جمهور ایران از سفر به دهلی نو انصراف داد و با ارسال نامه ای به ایندیرا گاندی نخست وزیر هند، ضمن اعلام این تصمیم، میرحسین موسوی نخست وزیر را به جای خود برای شرکت در جلسات سران عدم تعهد معرفی کرد.

سخنان نخست وزیر قبل از سفر به دهلی نو نشان داد که ایران به دنبال احقاق حق خود و پیروزی سیاسی در این اجلاس است. وی ضمن اشاره به جایگاه جنبش عدم تعهد برای مقابله با سیاست زورمدارانه قدرت های بزرگ انتظار خود از نشست دهلی نو را افشای جوسازی های صلح طلبانه صدام حسین اعلام و بر حقانیت جمهوری اسلامی ایران برای ادامه جنگ تا حصول شرایط خود تأکید کرد. موسوی گفت: «ما بارها درباره مجازات متجاوز صحبت کرده ایم و درحال حاضر هم همین موضع را داریم، ما نمی توانیم رضایت بدهیم که کسی به خاطر جاه طلبی یا هر انگیزه دیگری به کشور دیگری تجاوز کند و شهرها را به خاک و خون بکشد.»

ولایتی وزیر امور خارجه نیز با اعلام اینکه شرایط ایران برای خاتمه جنگ تغییری نکرده است، درباره فراهم نشدن وضعیت مناسب برای برگزاری اجلاس آینده غیرمتعهدها در بغداد گفت: «عواملی که باعث تغییر محل برگزاری اجلاس هفتم غیرمتعهدها از بغداد به دهلی نو شد همچنان باقی است و یک کشور متجاوز هرگز صلاحیت میزبانی اجلاس غیرمتعهدها را ندارد.»

با تجمع مقامات عالی رتبه سیاسی کشورهای عضو عدم تعهد در روز شانزدهم اسفند، اجلاس رسمی سران کشورها با سخنرانی ایندیرا گاندی رئیس جدید جنبش عدم تعهد و فیدل کاسترو رئیس سابق این جنبش، آغاز شد. خانم گاندی در بخش کوتاهی از سخنان خود خواستار پایان مسالمت آمیز جنگ بین ایران و عراق شد، ولی فیدل کاسترو بدون اشاره به هجوم سراسری عراق به ایران صدام را یک صلح طلب خواند و از مواضع وی تقدیر کرد. خاویر پرز دکوئیار دبیرکل سازمان ملل، شیخ جابر الصباح امیر کویت و یاسر عرفات رئیس کمیته اجرایی سازمان آزادی بخش فلسطین نیز در سخنرانی خود در این اجلاس خواهان پایان دادن به جنگ ایران و عراق شدند.

دراین حال، تلاش های پشت پرده و غیررسمی هیئت های سیاسی کشورهای عربی حامی عراق و برخی کشورهای غیرعرب برای برگزاری اجلاس هشتم سران غیرمتعهدها در عراق به شدت پیگیری می شد. این رایزنی ها به قدری جدی بود که خبرگزاری جمهوری اسلامی به نقل از منابع آگاه، اعلام کرد: «به نظر می رسد اکثر کشورهای عضو جنبش عدم تعهد برای برگزاری هشتمین اجلاس سران در بغداد به یک اتفاق نظر رسیده باشند.»

رادیو ابوظبی نیز برگزاری اجلاس هشتم غیرمتعهدها در بغداد را حتمی دانست و به نقل از مطبوعات هند، گفت: «کلیه مشورت ها و تماس هایی که اکنون میان رهبران جنبش عدم تعهد در