روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٥٢٧ - روزشمار جنگ دوشنبه ٨ فروردین ١٣٦٢ ١٣ جمادی الثانی ١٤٠٣ ٢٨ مارس ١٩٨٣
می شد که شوروی لیبی، سوریه و کره شمالی را تشویق می کند که سلاح و مهمات به تهران بفروشند. حتی چند روز پس از شروع جنگ، محمدعلی رجائی که آن زمان نخست وزیر بود، مدعی شد که ازجانب سفیر شوروی در تهران پیشنهاد کمک های نظامی دریافت داشته، مسکو این موضوع را تکذیب کرد، ولی در نوامبر سال ١٩٨٠، شوروی موافقت نامه بازرگانی با تهران امضا کرد که به موجب آن تهران جهت نقل وانتقالات بازرگانی حق عبور مرزی یافت؛ به خصوص در آن زمان ایران با تحریم اقتصادی غرب روبه رو بود و مهم ترین بنادر جنوبی اش نیز براثر جنگ بسته شده بود. در آن زمان بخش فارسی رادیو باکو مکرراً عراق را به عنوان بازیچه دست امریکا مورد انتقاد قرار داد. در تابستان گذشته، تغییری در موضع شوروی نسبت به ایران رخ داد که در تفسیر رادیو باکو منعکس شد و جنگ دولتی علیه کردها را مورد انتقاد قرار داد که مشکلات قومی در ایران است، و دولت اسلامی با درک و شناخت چنین مشکلی باید به آن توجه کند، عکس العمل مقامات ایرانی بسیار سریع بود. بلافاصله چند روز پس از آن، محسن رضایی که فرمانده سپاه پاسداران بود مدعی شد ارتش عراق بار دیگر با وسایل نظامی و جنگ افزار های ساخت شوروی تجهیز شده اند و تأکید کرد که دست کم یک تیپ عراقی با تانک های پیشرفته نوع تی٧٢ مجهز است. در همین احوال، علی اکبر ولایتی وزیر خارجه، ضمن انکار مکرر اینکه ایران گرایشی به جانب شوروی نداشته [داشته]، مداخله شوروی را در افغانستان به باد حمله و انتقاد قرار داد [گرفت]، کشته شدن ده دوازده ایرانی غیرنظامی در دزفول براثر موشک ساخت شوروی که خبرنگار تاس در تهران آن را گزارش نکرد به تشنج موجود دامن زد. نتیجه گیری که اکنون مفسران ایرانی درمورد آن با همکاران غربی شان هم عقیده اند این است که شوروی می خواسته بین ایران و عراق نقش میانجی بازی کند که به این حساب موقعیتش را در حوزه خلیج فارس تقویت کند.
این روزنامه می نویسد: پس از گذشت دورانی از تحولات بازرگانی، روابط اقتصادی بین ایران و شوروی اکنون جنبه رکود پیدا کرده است. ایران هنوز خط لوله گاز طبیعی [را] مجدداً باز نکرده، حتی صحبت از این می کند که به جای آن ازطریق ترکیه خط لوله ای گاز طبیعی را به اروپا رساند. باز سردی روابط تهران و مسکو پس از دستگیری رهبران حزب توده ازجمله نورالدین کیانوری دبیرکل حزب توده در بهمن ماه گذشته بیشتر گردید. این خبر که ابتدا توسط یکی از روزنامه های مخالف کمونیست ها و در تهران انتشار یافت، ازجانب دولت نیز مورد تأیید قرار گرفت. برخی دستگیری کیانوری و رفقایش را کار گروهی از پاسداران انقلابی می دانند که دراین میان خودسرانه عمل کرده اند، ولی در همین احوال دادستان انقلاب اعلام کرد که می تواند رابطه بین حزب توده و شوروی را ثابت کند. بااینکه رهبران حزب توده به جاسوسی برای "ک.گ.ب." و استفاده از گذرنامه جعلی متهم شده اند، دلایل واقعی بازداشتشان روشن نشد. بنا به گزارشاتی که در محافل اروپای غربی شایع است،