روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٧١٧ - روزشمار جنگ دوشنبه ٢٢ فروردین ١٣٦٢ ٢٧ جمادی الثانی ١٤٠٣ ١١ آوریل ١٩٨٣
١
روزنامه امریکایی واشنگتن پست در مقاله ای به مرور روابط اقتصادی ایران و امریکا پرداخت. بررسی مکانیزم های صادرات کالاهای امریکایی به ایران و دلایل بی میلی شرکت های امریکایی به معامله با ایران از مباحث اصلی این مقاله است.
رادیو امریکا به نقل از این روزنامه گزارش داد: «روزنامه واشنگتن پست در صفحات مالی و اقتصادی خود مطلبی به قلم همیلتون و توماس ویت من درباره بهبود تدریجی روابط اقتصادی ایران و امریکا منتشر کرده است. در این گزارش آمده است که تماس ها و توافق های تجاری و اقتصادی بین ایران و امریکا به آهستگی از سرگرفته شده است. دیپلمات ها، مقامات بازرگانی و کارشناسان که در ایران تماس هایی دارند می گویند درپی آشوب های انقلابی در ایران نشانه هایی از مصلحت جویی مشاهده کرده اند و ایرانی ها امیدوارند که بعد از درگذشت [امام] خمینی، روابط بازرگانی خود را با امریکا از سر بگیرند. به گزارش واشنگتن پست، صادرات مستقیم امریکا به ایران در سال گذشته از حدود ٢٠٠ میلیون دلار تجاوز نکرد. این رقم در مقابل رقم مبادلات بازرگانی ایران و امریکا در سال های گذشته، بسیار ناچیز است و بیشتر بابت گندم و برنج بود، ولی پروانه های صادراتی که اخیراً وزارت بازرگانی امریکا به صادرکنندگان امریکایی داده است نشان می دهد که ایران اکنون مقداری لوازم الکترونیک و علمی نیز از امریکا می خرد. واردات فعلی امریکا از ایران به تعداد کمی فرش محدود و منحصر است، اما رقم واقعی صادرات امریکا به ایران به آسانی معلوم نمی شود، زیرا بسیاری از محصولات امریکایی ازطریق سازندگان و کارگزاران اروپایی به ایران فروخته می شود. در دو ماه آخر سال میلادی گذشته و ماه اول سال مالی، وزارت بازرگانی امریکا ١٢ پروانه صادراتی برای صدور کالاهایی که سابقاً فروش آن به ایران ممنوع بود صادر کرده است که یا مستقیماً یا ازطریق اروپا به ایران فروخته شود. روزنامه واشنگتن پست در دنباله گزارش خود می نویسد باوجود تمایل روزافزون ایرانی ها به معامله کردن با شرکت های امریکایی، بسیاری از مؤسسات امریکایی حاضر به برقراری روابط اقتصادی جدید با ایران نیستند و به ویژه دولت امریکا از فروش اسلحه به ایران امتناع می ورزد. امتناع برخی از شرکت های امریکایی از معامله با ایران به این سبب است که نمی خواهند کشورهای عرب را که خواهان پیروزی احتمالی ایران در جنگ علیه عراق نیستند، از خود برنجانند.»[١]
٢
برخلاف پیش بینی های اولیه، جنگ ایران و عراق برای اقتصاد جهانی و تجارت بین المللی نفت چندان خطرناک نیست. روزنامة واشنگتن پست با درج این مطلب در مقاله ای به بررسی تأثیرات سیاسی جنگ در منطقه و محدودشدن انقلاب ایران در چارچوب مرزهای جغرافیایی پرداخت. در گزارش رادیو امریکا از این مقاله آمده است:
«مطلبی که روزنامه واشنگتن پست به قلم جیم هوبلن دستیار سردبیر اخبار خارجی این روزنامه
[١] خبرگزاری جمهوری اسلامی، نشریه گزارش های ویژه، شماره ٢٣، ٢٣/١/١٣٦٢، ص٢١، رادیو امریکا، ٢٢/١/١٣٦٢، به نقل از روزنامه واشنگتن پست.