در روز آغاز شد. ظرفیت مخزن نفت ترمینال یومورتالیک ترکیه ٠٠٠,٥٠٠,٦ بشکه می باشد. در گزارش این روزنامه معلوم نیست که آیا کلمه تقویت، این مخزن را نیز شامل می شود یا نه؟ عبور نفت خام عراق ازطریق خط لوله عراق - سوریه به بندر بانیاس در دریای مدیترانه سال گذشته به دلیل اختلافات سیاسی میان دو کشور عرب همسایه متوقف شد.»[١]

خاویر پرز دکوئیار دبیرکل سازمان ملل، که در نخستین مرحله از سفر به پنج کشور شمال اروپا در ایسلند به سر می برد، در یک نشست مطبوعاتی گفت: هم اکنون حل جنگ میان ایران و عراق مهم ترین وظیفه ای است که سازمان ملل دارد.[٢]

همچنین به گزارش خبرگزاری یونایتدپرس، شاهزاده محمد بن طلال برادرِ شاه حسین، اعلام کرد: اردن از تلاش های مصر جهت پایان دادن به مشکل خاورمیانه و جنگ عراق و ایران کاملاً حمایت می کند.[٣]

ضمیمه گزارش٦٠٢: بررسی اجمالی روند انتخاب روز و ساعت آغاز عملیات والفجر١ و محدودیت های موجود دراین باره.

از اولین نکاتی که در انتخاب زمان عملیات والفجر١ مورد توجه و تأکید فرماندهان ارشد ارتش و سپاه قرار گرفت و در جلسات اولیه اطلاع رسانی و توجیه عملیات به آن اشاره شد، استفاده از نور ماه در حین اجرای عملیات بود. این تدبیر بدین معنی بود که زمان اجرای عملیات محدود به دوره خاصی از طلوع و غروب ماه می شد که فرماندهی نیروی زمینی ارتش آن را حدود ١٠ روز پس از ابلاغ عملیات[٤] اعلام کرد.[٥]

اما از آنجا که کسب آمادگی نهایی برای اجرای عملیات به عوامل متعدد ازجمله جا به جایی امکانات؛ شناسایی خطوط دشمن؛ انتخاب معبر؛ احداث قرارگاه ها و واحدهای پشتیبانی اعم از توپخانه، ادوات، اورژانس؛ تکمیل استعداد گردان ها و... نیاز داشت، درعمل، زمان بیشتری را به خود اختصاص داد. بررسی گزارش میزان آمادگی قرارگاه های کربلا و نجف در تاریخ ١١ اسفند ١٣٦١، نشان داد که یگان های عملیاتی برای جا به جایی و کسب آمادگی حداقل به ٤ تا ٥ روز دیگر نیاز دارند.[٦]

مشکل مهم تری که موجب به نتیجه نرسیدن شناسایی ها می شد، افزایش حساسیت دشمن و گماردن نیروهای کمین در لابه لا و جلوتر از موانع در مقیاس گسترده بود که مانع دسترسی نیروهای ایرانی به این موانع می گردید و خودبه خود زمان اجرای عملیات را به تعویق می انداخت. علاوه براین، کمبود نیرو و تکمیل نشدن ظرفیت یگان ها براساس برآورد اولیه نیز بر مشکلات افزود، تا جایی که فرماندهان ارشد قرارگاه خاتم(ص) تا قبل از پایان سال (اسفند) ١٣٦١ برای اجرای عملیات به نتیجه نرسیدند.

جمع بندی آخرین وضعیت در اولین و دومین روز سال ١٣٦٢، که کماکان حاکی از فراهم نشدن شرایط برای اجرای عملیات بود، موجب شکل گیری مباحث، پیشنهادها و طرح جدیدی شد که "مانور آتش به جای خون" نام گرفت؛ طبق این طرح، یگان ها برای عبور از موانع مستحکم دشمن، که توسط نیروهای کمین حفاظت می شد، از آتش پرحجم مستقیم استفاده می کردند. به این منظور، مقرر شد یگان ها علاوه بر برگزاری جلسات توجیهی برای عوامل مؤثر در اجرای عملیات، مانورهای آزمایشی مشابهی را در عقبه های خودی در روز و شب اجرا کنند که این امر نیز مستلزم صرف زمان جداگانه ای بود.

[١] خبرگزاری جمهوری اسلامی، نشریه گزارش های ویژه، شماره ٢١، ٢١/١/١٣٦٢، ص١٨، توکیو، خبرگزاری کویت، ٢٠/١/١٣٦٢، به نقل از روزنامه ژاپنی نیهون کیزایی.

[٢] خبرگزاری جمهوری اسلامی، نشریه گزارش های ویژه، شماره ٢٢، ٢٢/١/١٦٢٣، ص٤، ریکجاویک، یونایتدپرس، ٢١/١/١٣٦٢.

[٣] خبرگزاری جمهوری اسلامی، نشریه گزارش های ویژه، شماره ٢١، ٢١/١/١٣٦٢، ص٣، قاهره، خبرگزاری یونایتدپرس، ٢٠/١/١٣٦٢.

[٤] زمان اجرای عملیات در تاریخ ٢٦ بهمن ١٣٦١ ابلاغ شد.

[٥] سند شماره ١٦٢/ د مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: دفترچه ثبت جنگ راوی قرارگاه خاتم در عملیات والفجر١، (داوود رنجبر)، ١٧/١١/١٣٦١ تا ٦/١/١٣٦٢، ص٢٩٢.

[٦] سند شماره ٢١٦/ گ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: عملیات والفجر١، گزارش راوی قرارگاه خاتم (سمیع زاده)، صص ١٣٦، ١٣٧ و ١٤٦.