روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٣٦١ - روزشمار جنگ دوشنبه ٢٣ اسفند ١٣٦١ ٢٨ جمادی الاول ١٤٠٣ ١٤ مارس ١٩٨٣
آخر سر آقای هاشمی گفت ما خط کارمان را بگوییم، شما بروید روی این طرح ریزی کنید:
١. یا با یک حرکت بزرگ و وسیع و یک مرتبه ای کاری کنید که رژیم عراق سقوط کند. می گفت بروید بغداد را بگیرید که آن در توانتان نیست. می گفت این استراتژی جمهوری اسلامی است یا این چنین، مثلاً حمله ای بکند در همه جا، تا نیروهایش ساقط شود. ٢. اگر توان ندارید، که ندارید، باید یک نقطه استراتژیک از عراق بگیریم و با تصرف آن، بر عراق فشار بیاوریم. نه اینکه مثلاً برویم علی غربی را بگیریم، مثلاً بصره یا یک جایی گرفته بشود که ما بتوانیم از آن طرف فشار بیاوریم و خواسته هایمان را عملی کنیم. گفت از [عملیات] بیت المقدس به این طرف، آن ابهت نظامی هم که برای اسلام ایجاد شده بود آن هم الآن نزول پیدا کرده است، آن آبرویی هم که برای اسلام خریده بودید الآن پایین آمده است.
آقای هاشمی گفت: نمی خواهم مسائل سیاسی را دخالت بدهم، ولی این امریکا، هرچی ما گرفتیم در طول این دو سال و نیم، در سطح دنیا، در این شرایط دارد از ما می گیرد. نفت را بشکه ای ٥ دلار آورده پایین.»[١]-[٢]
آقای هاشمی رفسنجانی نماینده امام در شورای عالی دفاع نیز در مصاحبه ای درباره مسائل مطرح شده در جلسه امروز شورای عالی دفاع گفت: این جلسه با حضور فرماندهان ارتش و سپاه که به تازگی از جبهه ها بازگشته اند و به منظور بررسی گزارش های آنان درباره اوضاع جبهه ها تشکیل شد.
وی درخصوص وضع کلی نیروهای خودی در جبهه ها گفت: «ما طی عملیات گذشته، ضمن تثبیت نیروهایمان در مناطق مناسب، عراقی ها را از مناطق مهم عقب راندیم و لذا آنها در مواضع بعدی حالت دفاعی و پدافندی به خود گرفته و تمام تلاششان این است که بتوانند مانع پیشروی نیروهای ما شوند و ازطرفی تلاش نیروهای اسلام این است که بتوانند با تلفات کمتری هم از ما و هم از عراقی ها به پیروزی هایی برسند. نیروهای دشمن حالت هزیمت دارند، البته آنها پس از فرار از خاک ما حالا در استحکامات نسبی که در خاک خودشان ایجاد کرده اند و در سنگرهایشان خزیده اند و با استفاده از مین و کانال ها، موانع موقت و محدودی در مقابل نیروهای ما ایجاد کرده اند. ازاین رو آنها هیچ گونه آمادگی جنگ را ندارند. به همین دلیل دشمن هرلحظه در سایه فعالیت های سیاسی و هیاهوهایی که می کند آنها را چند روزی امیدوار به مقاومت تا رسیدن به صلح می نماید.»
[١] آقای هاشمی رفسنجانی در کتاب کارنامه و خاطرات مربوط به سال ١٣٦١ در گزارش کوتاهی از این جلسه نوشته است: «شب، جلسه ی شورای عالی دفاع داشتیم و فرماندهان نظامی [درباره] اوضاع جبهه و علل ناکامی عملیات والفجر (مقدماتی) گفتند مواضع دفاعی دشمن محکم است، قرار شد طرح نهایی را تا چند روز دیگر آماده کنند و ارائه دهند.» (کارنامه و خاطرات هاشمی رفسنجانی، (پس از بحران)، ١٣٦١، تهران: دفتر نشر معارف انقلاب، چاپ سوم، ١٣٨٦، ص٣٠١.)
[٢] سند شماره ٣٤٤١/پ ن مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: عملیات والفجر١، قرارگاه خاتم الانبیا (ص) (نوار شماره ١٠٧٣٩)، صص ٨ - ٢.