توضيح المباني في شرح مختصر المعاني - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٦٧ - ادات تشبيه و شرح آنها
بر سر مشبّهبه يعنى [مثل ذوى] داخل شده.
البتّه همانطوريكه گفتيم اينقاعده در كاف و امثال آن مىباشد بخلاف كانّ و تماثل و تشابه كه در اينها لازم نيست مشبّهبه پهلويشان قرار بگيرد.
و همانطوريكه مصنّف آورده است گاهى غير مشبّهبه پهلوى كاف و نظير آن قرار ميگيرد مانند آنچه در فرموده حقتعالى آمده:
و اضرب لم مثل الحيوه الدّنيا كماء انزلناه ( بزن برايشان مثل زندگانى دنيا را همچون بارانى كه از آسمان نازل مىكنيم).
چه آنكه مقصود تشبيه حال دنيا به باران يا بمفرد ديگرى كه به تكلّف در تقدير گرفته شود نبوده بلكه مراد تشبيه حال دنيا از حيث جلا و شادابى و آنچه بدنبال آنست يعنى مرگ و هلاكت به حال نبات كه از آب باران حاصل ميشود و ابتداء امر شاداب و سبز بوده و سپس خشك شده و باد آنرا به اطراف پراكنده مىكند مىباشد.
در اين آيه شريفه هيچ نيازى نيست باينكه كلمه [مثل ماء] را در تقدير بگيريم زيرا آنچه معتبر است كيفيّتى بوده كه از مضمون كلامى كه بعد از كاف ذكر شده است حاصل مىشود و بدون ترديد اعتبار اين كيفيّت ما را از تقدير مزبور بىنياز مىنمايد.
و آنانكه پنداشتهاند تقدير آيه [كمثل ماء] است و بدين ترتيب غير مشبّهبه پهلوى كاف آمده بايد بگوئيم سهو و اشتباهى آشكار مرتكب شده زيرا مشبّهبهى كه پهلوى كاف درمىآيد گاهى ملفوظ به بوده و زمانى محذوف مىباشد چنانچه مصنّف در كتاب ايضاح به آن تصريح نموده است.