قاموس قرآن - قرشی، سید علی اکبر - الصفحة ٨
و اقرب الموارد «المخبر عن الله» معنى كردهاند پس فرق رسول و نبى همان است كه در «رسل» گفته شد و آن اينكه: برسول وحى ميرسد و صدا را مىشنود و فرشته وحى پيش او آيد و نبىّ آنست كه با وحى يا خواب و يا ايجاد صدا، فرمان خدا باو رسد و گرنه رسول و نبى هر دو مأمور تبليغاند و از قرآن مجيد نميشود بدست آورد كه كسى نبىّ باشد ولى مأمور تبليغ نباشد بحث مفصّل اين مطلب در «رسل» گذشته است.
نبىّ در اصل نبىء است همزه آن مبدّل بياء شده و ادغام گرديده است بعضى آنرا از نبوّت گرفتهاند كه بمعنى رفعت و بلندى است راغب گويد: نبىّ با تشديد از نبىء با همزه ابلغ است كه آن برفعت قدر دلالت دارد. جمع نبىّ نبيّون و انبياء آمده مثل وَ ما أُوتِيَ مُوسى وَ عِيسى وَ النَّبِيُّونَ مِنْ رَبِّهِمْ آل عمران: ٨٤. اذْكُرُوا نِعْمَتَ اللَّهِ عَلَيْكُمْ إِذْ جَعَلَ فِيكُمْ أَنْبِياءَ ... مائده: ٢٠.
فرق بين نبى و رسول
در «رسل» فرق ما بين رسول و نبى در «رسل» فرق ما بين رسول و نبى مشروحا گفته شد، غرض در اينجا بيان نسبت ميان رسول و نبى است در مجمع ذيل آيه ٥٢ حجّ و در الميزان ج ٢ ص ١٥٠ گفته نسبت رسول و نبى اعمّ و اخصّ مطلق است هر رسول نبى است ولى لازم نيست هر نبى رسول باشد.
ناگفته نماند: قطع نظر از آنكه در فرق ما بين رسول و نبى گفته شد و در «رسل» گذشت، پيامبران بعنوان اوّلى همه نبىّاند و همه مخبر عن اللّهاند و اين وصف بهمه آنها اعمّ از رسول و نبى شامل است مثلا در آيات:
وَ لكِنَّ الْبِرَّ مَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ وَ الْمَلائِكَةِ وَ الْكِتابِ وَ النَّبِيِّينَ ... بقره:
١٧٧. كانَ النَّاسُ أُمَّةً واحِدَةً فَبَعَثَ اللَّهُ النَّبِيِّينَ مُبَشِّرِينَ وَ مُنْذِرِينَ بقره: ٢١٣.
وَ وُضِعَ الْكِتابُ وَ جِيءَ بِالنَّبِيِّينَ وَ الشُّهَداءِ ... زمر: ٦٩. ايضا آل- عمران: ٨١- نساء: ٦٩. لفظ «النبيين» شامل همه پيامبران است اعم از رسول