تفسير نمونه ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٠٧ - تفسير با اينهمه مظاهر قدرت باز در معاد شك داريد؟!
اقوامى همچون قوم" عاد" و" ثمود" و قوم" نوح" و قوم" لوط" و قوم" فرعون" كه گروهى با طوفان، و جمعى با صاعقه، و عدهاى با تندباد، و قومى با زلزله و سنگهاى آسمانى به كيفر اعمالشان مجازات و نابود شدند.
چرا كه اين يك سنت مستمر است و تبعيض و استثنا برنمىدارد، مگر ممكن است گروهى را به جرمى مجازات كند و همان جرم را براى ديگران بپسندد؟!
اين آيه در حقيقت به منزله بيان دليل بر هلاكت" اقوام اولين" و به دنبال آنها هلاكت" اقوام آخرين" است، چرا كه عذابهاى الهى نه جنبه انتقامجويى دارد، و نه تصفيه حساب شخصى است، بلكه تابع اصل استحقاق و مقتضاى حكمت است.
بعضى گفتهاند: منظور از" اولين" اقوامى هستند كه در گذشته دور بودند، مانند قوم نوح و عاد و ثمود، و" آخرين" اقوامى مىباشند كه بعد از آنها آمدند، مانند قوم لوط و قوم فرعون، ولى با توجه به اينكه" نتبعهم" به صورت" فعل مضارع" آمده در حالى كه" أَ لَمْ نُهْلِكِ" معنى ماضى دارد روشن مىشود كه" اولين" تمام اقوام پيشين را مىگيرد كه به عذاب الهى هلاك شدند، و" آخرين" كفارى را شامل است كه در عصر پيامبر ص بودند، يا بعد از آن پا به عرصه وجود مىگذارند و آلوده جرم و گناه و ظلم و فساد مىشوند.