تفسير نمونه ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٨٥ - تفسير حساب اين گنهكاران مستكبر را با من واگذار!
زنجيرهايى كه بر دست و پا و گردن مىنهند انسان را از حركت باز مىدارد و ناتوان مىسازد، اين واژه در معنى" زنجير" به كار رفته است، آرى در برابر آزادى بى قيد و شرط و تنعمى كه در اين دنيا داشتند بهره آنها در آنجا اسارت است و آتش!
غذايى بر عكس غذاهاى چرب و شيرين دنياى آنها كه به راحتى از گلو فرو مىرفت و گوارا بود، و زندگى دردناك در برابر آسايش بى حساب اين مغروران خود خواه و مستكبر در اين جهان.
با اينكه غذاى خشن و گلوگير خود عذابى است اليم، بعد از آن عذاب اليم را جداگانه ذكر مىكند، و اين نشان مىدهد ابعاد عذاب اليم آخرت از نظر شدت و عظمت بر هيچكس جز خدا معلوم نيست، و لذا در حديثى مىخوانيم كه روزى يكى از مسلمانان اين آيه را تلاوت مىكرد، و پيامبر ص استماع مىفرمود: ناگهان شخص مزبور صيحهاى زد و مدهوش شد [١] و در حديث ديگرى آمده است كه خود پيامبر ص اين آيه را تلاوت مىفرمود و چنين حالى به او دست داد [٢] چگونه اين غذاى گلوگيرى نباشد؟ در حالى كه در آيه ٦ سوره غاشيه مىخوانيم لَيْسَ لَهُمْ طَعامٌ إِلَّا مِنْ ضَرِيعٍ:" آنها غذايى جز از خارهاى جانگداز ندارند".
و نيز در آيه ٤٣ و ٤٤ سوره دخان مىخوانيم: إِنَّ شَجَرَةَ الزَّقُّومِ طَعامُ الْأَثِيمِ:
[١]" مجمع البيان" جلد ١٠ صفحه ٣٨٠.
[٢]" روح المعانى" جلد ٢٩ صفحه ١٠٧.