تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤١٩ - تفسير نه قدرت بر دفاع دارند نه راهى براى فرار!

نه همچون جرقه‌هاى آتش اين دنيا كه گاه به اندازه سر سوزنى بيش نيست تعبير به" قصر" (كاخ) در اينجا تعبير پر معنايى است، شايد تصور شود مناسبتر اين بود كه گفته شود جرقه‌هايى همچون كوه، ولى نبايد فراموش كرد كوه‌ها همان گونه كه در آيات قبل اشاره شد منبع انواع بركات است و سرچشمه‌هاى آب فرات و گوارا، اين قصرها و كاخهاى ستمكاران هستند كه منشا شعله‌هاى سوزان و آتشهاى شرربارند [١]

*** در آيه بعد به توصيف ديگرى از شراره‌ها و جرقه‌هاى اين آتش سوزان پرداخته، مى‌فرمايد:" آنها همچون شترهاى زرد رنگى هستند" (كَأَنَّهُ جِمالَتٌ صُفْرٌ) [٢]" جمالة" جمع" جمل" به معنى" شتر" است (مانند حجر و حجارة) و" صفر" (بر وزن قفل) جمع" اصفر" به معنى چيزى است كه زرد رنگ باشد و گاه به رنگهاى تيره و متمايل به سياه نيز اطلاق شده، ولى در اينجا مناسب همان معنى اول است زيرا جرقه‌هاى آتش زرد متمايل به سرخ است.

در آيه قبل اين جرقه‌ها از نظر حجم به كاخ بزرگ تشبيه شده بود، و در اين آيه از نظر كثرت و رنگ و سرعت حركت و پراكنده شدن به هر سو به گروهى از شتران زرد رنگ تشبيه شده كه به هر سو روانند.

---

[١] بعضى از مفسران مانند" فخر رازى" از" ابن عباس" نقل كرده‌اند كه در تفسير" قصر" گفته است منظور چوبهايى است كه از بيابان مى‌بريدند و جمع‌آورى مى‌كردند براى زمستان رويهم مى‌چيدند (بعيد نيست اين تفسير نيز بخاطر آن باشد كه انبوه هيزمهاى رويهم چيده شده را تشبيه به يك قصر بلند مى‌كردند).

[٢] ضمير" كانه" ممكن است به" قصر" برگردد، يا به" شرر" ولى چون" شرر" جمع است بدون تاويل ممكن نيست مگر اينكه" شرر" را اسم جمع بدانيم.