درباره خلافت بحث می‌کند که چطور شد خلافت را بعد از عثمان پذیرفتم در صورتی که در چنین شرایطی بعد از اینکه چنین وضعی برای خلافت پیش آمده‌ بود ، یک موی بدنم راضی نبود که چنین مسئولیتی را بپذیرم ، و لهذا وقتی‌ به او برای قبول خلافت مراجعه کردند ، فرمود : « ادعونی و التمسوا غیری ، فانا مستقبلون أمرا له وجوه و ألوان » [١] . مرا رها کنید همانجور که‌ اول رها کردید بروید به کس دیگری پیشنهاد کنید ، شما نمی‌دانید که ما روبروی چه حوادثی هستیم ، چه حوادث رنگارنگی در آینده هست .
همه را علی علیه السلام پیش بینی می‌کرد و لهذا طبعا راضی نبود که چنین‌ مسئولیتی را بپذیرد ، ولی فرمود این وظیفه است و باید بپذیرد چه وظیفه‌ ای ؟ یکی این بود : خدا از دانایان امت اسلام پیمان گرفته است ، خدا برای علمای اسلام وظیفه قرار داده است چه وظیفه ای ؟ ! یک وظیفه عالم‌ اسلامی این است که وقتی با جامعه ای روبرو می‌شود که در آن یک عده پر می‌خورند و آن قدر می‌خورند که از پرخوری ثقل می‌کنند و دیگری آن قدر گیرش‌ نمی‌آید که شکمش را سیر کند ، در چنین شرایطی بر او واجب است که قیام‌ کند و این شکاف را پر نماید ، این اختلاف را از بین ببرد .
ولی تنها همین است ؟ نه علاوه بر این ، همدردی لازم است یعنی غیر از هم‌ سطحی یا نزدیک بودن سطحها ، همدردی لازم است گاهی از اوقات هر کار هم‌ بکنیم که هم سطحی را به وجود بیاوریم امکان ندارد ، ولی از ما این قدر ساخته است که با بیچارگان همدردی کنیم .

[١] نهج البلاغه فیض الاسلام خطبه ٩١ صفحه . ٢٧١