موجود علاوه بر حقیقی بودن و حیثیت تقییدیه و واسطه در عروض نداشتن ، بی‌ نیاز از " حیثیت تعلیله " نیز باشد . این دو حیثیت ازیکدیگر قابل‌ انفکاکند . پس واجب الوجود موجودی است که هم " بذاته " است و هم " لذاته " . این که تو هم شده است که " بذاته " بودن مستلزم " لذاته‌ " بودن است غلط است . صدرالمتألهین به همین جهت درتعریف واجب‌ الوجود دو قید می‌آورد : " بذاته ، و لذاته " .

معنای بذاته و لذاته در نزد صدرالمتألهین

از نظر جمهور فلاسفه بذاته بودن یک " موجود " دلیل لذاته بودن او نیز هست ، ولی صدرالمتألهین معتقد است که مانعی ندارد که موجودی بذاته باشد و لذاته نباشد : پس در مقام معرفی ذات واجب هر دو قید را باید آورد و با این دو قید است که می‌توانیم تصوری صحیح از ذات واجب الوجود بالذات‌ غنی بالذات قائم بالذات به دست بدهیم .
اصطلاح " لذاته " همچنان که حکماء گفته‌اند به معنی " لالغیره " است‌ . یعنی موجود قائم بنفس نه قائم به غیر و اصطلاح " بذاته " به معنی این‌ است که موجودیت عین ذاتش است ، یعنی حقیقتش عین حقیقت هستی است .
هر یک از دو کلمه " بذاته " و " لذاته " در اصطلاح حکما نماینده یک‌ بی نیازی است ، کلمه " لذاته " مفهوم بی نیازی از واسطه‌ء در ثبوت و حیثیت تعلیلیه را می‌رساند و کلمه " بذاته " مفهوم بی نیازی از واسطه‌ء در عروض و حیثیت تقییدیه را [١] و به هر حال در اصطلاح حکماء مفهوم‌

[١] برای کسانی که علاقمندند تا با این اصطلاحات آشنا گردند در اینجا توضیحی داده می‌شود تا هم مطلب روشن شود و هم فرق " موجود لذاته " و " موجود بذاته " که می‌گوئیم مفهوم اولی بی نیاز از " حیثیت تعلیلیه " و " واسطه‌ء در ثبوت " است ، و مفهوم دومی بی نیاز از " حیثیت تقییدیه‌ " و " واسطه در عروض " است ، روشن شود . &gt