شرح منظومه 2
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
شرح منظومه 2 - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٤٢
علیهذا ما که در جستجوی واجب الوجود و عله العلل هستیم . در جستجوی
حقیقی هستیم که قطع نظر از اعتبار هر قید و هر حیثیتی ، مصداق وجود و
وجوب باشد و این است معنی واجب الوجود بذاته و لذاته که در مقام
اثباتش هستیم . و این است تعریف صحیح از این کلمه ، تعریف واجب
الوجود این است ، نه این که : " موجودی که خود سازندهء خودش است "
یا " پدید آمدهء بی پدید آورنده " . ما نه در پی استثنائی در قانون
علیت هستیم و نه در پی علیتی که در آن علت عین معلول باشد ، بلکه در
جستجوی موجودی هستیم که دربارهاش ساخته شدن ، پدید آمدن و نیازمندی به
علت صدق نمیکند ، همه اینها از ساحت او به دور است .
> و کیل را ساخت . سرایت دادن مفهومی از مصداق حقیقی به مصداق غیر حقیقی و یا نسبتی از منشاء اصلی خودش به چیز دیگر تا این حدود مورد توجه عرف و اهل ادب هم هست ، اما مراحل دقیقتری داریم که عرف و اهل ادب ، آنها را حقیقت میداند ، ولی نظر دقیق فلسفی آنها را مجاز میشمارد . مثل اینکه به شخصی که در کشتی سوار است ، حرکت را نسبت میدهیم و میگوئیم او حرکت کرده است ، حرکت مکانی . و حال آنکه با نظر دقیق فلسفی ، جالس سفینه ، از نظر مکان حرکتی انجام نداده است ، بلکه حرکت او - جالس سفینه - حرکت بالعرض است ، یعنی در اینجا نوعی مجاز به کار رفته است . یا مثلا به برف میگوئیم سفید است ، و حال آنکه با نظر دقیق فلسفی آنچه که سفید است خود " سفیدی " است نه " برف " . و یا میگوئیم : انسان موجود است . و حال آنکه از نظر دقیق فلسفی آنچه که موجود است ، وجود انسان است ، نه خود انسان ( ماهیت انسان ) . اگر گفته شود در صورتی که جالس سفینه حرکت نمیکند ، پس چرا ما حرکت را به او نسبت میدهیم ؟ و همچنین اگر " برف " سفید نیست . و تنها " سفیدی " سفید است ، چرا میگوئیم " برف " سفید است . و ایضا در مورد انسان ، اگر " انسان " موجود نیست >